RAMAZANOĞULLARI ÜÇOKLU MU İDİ?

Özet

Türkmenler hakkında malumat veren Selçuklu, Memlûk ve Osmanlı devri kaynaklarında onlar arasında kadim Oğuz boy adlarını koruyan birçok aşirete rastlanmaktadır. Bu kayıtlar, aşiret isimlerine istinâden Anadolu’daki Oğuz varlığının Üçok ve Bozok esasına göre tasnif edilmesi yönteminin benimsendiği araştırmaların da temel dayanağını oluşturmaktadır. Ramazanoğullarının Üçoklu, komşusu Dulkadirli Beyliğinin Bozoklu Türkmenler tarafından tesis edildiği iddiası ve neticede Oğuz boy ve aşiretlerinin birbirinden kesin çizgilerle ayrılmış oldukları zannının ortaya çıkması da aynı yöntemin sonucudur. Oysaki, XVI. yüzyıla ait nüfus ve vergi kayıtlarının mukayeseli incelenmesi, Anadolu’daki Oğuz aşiretlerinin adlarından hareketle Üçoklu ve Bozoklu sınıflandırmasına tabi tutulamayacak derecede hemhâl olduklarını ispatlamaktadır. Esasen bu durum Türkmenlerin Anadolu’yu yurt tutmaya başladıklarında artık zayıflamış olan Üçoklu ve Bozoklu ayrımının onların Moğol baskısı ile Kuzey Suriye’de toplandıklarında birbirleri arasına karışmalarının sonucudur. Oğuz boylarının aldıkları bu yeni hâl Kuzey Suriye’den Çukurova ve Maraş taraflarına iki kol şeklinde yayıldıkları, burada Ramazanoğulları ve Dulkadirli Beyliklerini kurduklarında bu beyliklerin ahalisi arasına da aynıyla taşınmıştır. Bu itibarla Ramazanlı ulusu Oğuzların hem Bozok hem de Üçok koluna mensup aşiretlerinin müşterek kurdukları bir konfederasyondur. Dahası Ramazanlı ulusu içerisinde de görülen pek çok aşiret aynı zamanda Halep, Şam, Tarsus, Danişmendli, Bozulus, Dulkadirli ve Yeni İl Türkmenleri gibi büyük konargöçer teşekküller arasında da bulunmaktadır. Bu çalışma, Ramazanoğlu Beyliği’nin insan unsurunu oluşturan Türkmenlerin, Oğuz boy mensubiyetinin ortaya konulması amaçlanmaktadır. Beyliğin kurucu hanedanı olmasa bile ahalisinin yalnızca Üçoklu aşiretlerden oluşmadığı, Ramazanlı ulusunun diğer Türk beyliklerinin halkını ve konargöçer teşekkülleri de oluşturan Türkmen aşiretlerinden mürekkep olduğu iddiası ispata çalışılacaktır