Bu çalışmada Kırgızcadaki standart olumsuzluğun tipolojisi, olumlu ve olumsuz cümleler arasındaki simetrik-asimetrik ilişki ve söz konusu özellikleri itibariyle Kırgızcanın Türk dilleri içindeki konumu ele alınacaktır.
📌 3 Key Takeaways
🎯
Objective & Hypothesis:Kırgızca, tarihî ve coğrafi dil ilişkileri açısından çok katmanlı bir dil bilgisel yapıya sahiptir ve bu yüzden çeşitli Türk dillerine özgü tipik özellikleri bir arada bulundurmaktadır.
📊
Key Findings & Data:Standart olumsuzluğun kuruluşunda sergilediği çeşitlilik bu yönünü ortaya koymaktadır.
💡
Conclusion & Impact:Bu çalışmada Kırgızcadaki standart olumsuzluğun tipolojisi, olumlu ve olumsuz cümleler arasındaki simetrik-asimetrik ilişki ve söz konusu özellikleri itibariyle Kırgızcanın Türk dilleri içindeki konumu ele alınacaktır.
Kırgızca, tarihî ve coğrafi dil ilişkileri açısından çok katmanlı bir dil bilgisel yapıya sahiptir ve bu yüzden çeşitli Türk dillerine özgü tipik özellikleri bir arada bulundurmaktadır. Standart olumsuzluğun kuruluşunda sergilediği çeşitlilik bu yönünü ortaya koymaktadır. Türk dilleri için standart olumsuzluğun tipik morfemi olan - mA dışında, Kırgızcada isim çekimlerine özgü olumsuzluk sözcüklerinin de fiil çekiminde görev alması bu bağlamda ele alınabilir. Bu çalışmada Kırgızcadaki standart olumsuzluğun tipolojisi, olumlu ve olumsuz cümleler arasındaki simetrik-asimetrik ilişki ve söz konusu özellikleri itibariyle Kırgızcanın Türk dilleri içindeki konumu ele alınacaktır.
Dryer, Matthew. “Universal of Negative Position”. Studies in Syntactic Typology. Ed. Michael Hammond, Edith Moravcsik ve Jessica Wirth. Amsterdam: John Benjamins, 1988. 93-124.
Eckmann, János. Çağatayca El Kitabı. Çev. Günay Karaağaç. İstanbul: İ.Ü. Edebiyat Fakültesi, 1988.
Ercilasun, Ahmet B. vd. Karşılaştırmalı Türk Lehçeleri Grameri I -Fiil- Basit Çekim. Ankara: TDK, 2006.
Greenberg, Joseph H. Language Universals. The Hague: Mouton, 1966.
Janhunen, Juha. The Mongolic Languages. London/New York: Routledge, 2003.
Kambaraliyeva, Uulkan C. Kırgız tili: Ereceler cana könügüülör. Bişkek, 2013.
Karlsson, Fred. Finnish grammar: An essential grammar. London / New York: Routledge, 1999.
Levitskaya, Liya S. İstoriçeskaya morfologiya çuvaşskogo yazıka. Moskva: Nauka, 1976.
Miestamo, Matti. “Symmetric and Asymmetric Standard Negation”. The World Atlas of Language Structures. Ed. Martin Haspelmath vd. Oxford: Oxford University Press, 2005a. 458-461.
Miestamo, Matti. Standard Negation: The Negation of Declarative Verbal Main Clauses in a Typological Perspective. Berlin / New York: Mouton de Gruyter, 2005b.
Nedjalkov, Igor. Evenki. London / New York: Routledge, 1997.
Oruzbayeva, Bübüyna vd. Azırkı Kırgız Adabiy Tili. Bişkek: Avrasya Press, 2009.
Payne, John R. “Negation”. Language Typology and Syntactic Description. Vol. I. Clause Structure. Ed. Timothy Shopen. Cambridge: Cambridge University Press. (1985): 197-242.
Tekin, Talat. “On the Origin of Turkic Negative Suffix (-mA-)”. Acta Orientalia Hungarica 43/1 (1989): 81-86.