İslam ve İdeoloji

Özet

Çağdaş İslâmî akımlardan söz ederken “köktenci”, “modernist” ya da “seküler” gibi etiketleri hoşlanmasak bile sıkça kullanmadan edemiyoruz. Açık bir tanımı yapılmadan kullanıldığı için bu tür etiketler, kişilerin ve onların kuşattığı akımların anlaşılmasında bir engel oluşturmaktadır. Ayrıca söz konusu tanımların çok geniş bir şekilde değişmekte olan olguları kapsaması ve kısmen de kapalı değer ve önyargılar içermesi bir başka engeldir. Kanaatimizce bu özellikler, özellikle “köktenci” tanımı için daha doğrudur. Öte yandan, özellikle dünya ve modern İslâm gibi çok geniş ve karmaşık alanları anlamak için konuşurken bu tanımlardan kaçınmamız olanaksızdır. Buradaki asıl sorun, bu tanımlamaları kullanıp kullanmama değil, onları nasıl kullanacağımızda düğümlenmektedir. Bu çalışmanın amaçlarından biri, bu alanda doğru tanımlamaların kullanılmasına katkı sağlamaktır. Diğer taraftan daha önemli amacı ise, söz konusu tanımlamalar aracılığıyla adlandırılan akımların anlaşılmasına katkıda bulunmaktır.