SavedAdd your journal

Journals / Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi / 2021 / Cilt: 21 - Sayı: Özel Sayı

Millî Mücadele’nin Askeri Başarıları ve ABD (1919-1921)

Sinan KIYANÇ
Pages
121–144
Publication Date
2021-04-01
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Diplomatik ilişkilerin başlamamasına karşın ABD, Ankara Hükümeti ile temas kurmuş, Ankara’ya resmi olmasa da temsilciler atamıştır.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:Öz Bu araştırmada Ankara Hükümeti’nin Birinci İnönü Zaferi ile başlayan askeri başarılarının ABD kamuoyundaki etkisi ele alınmaktadır.
📊
Key Findings & Data:Bu durum ABD ile diplomatik ilişkilerin 1927 yılında başlamasına neden olmuştur. 1921 yılının hemen başında Birinci İnönü Zaferi ve sonrasında gelen askeri başarılar ile diplomatik adımlar karşısında, Anadolu topraklarında ticari çıkarları ve misyoner örgütleri nedeniyle, ABD duyarsız kalamamıştır.
💡
Conclusion & Impact:Diplomatik ilişkilerin başlamamasına karşın ABD, Ankara Hükümeti ile temas kurmuş, Ankara’ya resmi olmasa da temsilciler atamıştır.
🔬Design:Research Article
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Anahtar Kelimeler Türkiye Cumhuriyeti · ABD · İnönü Savaşları

Özet

Öz Bu araştırmada Ankara Hükümeti’nin Birinci İnönü Zaferi ile başlayan askeri başarılarının ABD kamuoyundaki etkisi ele alınmaktadır. Bu askeri başarılar uluslararası kamuoyunda geniş yer bulmuştur. Böylece uluslararası kamuoyunda Millî Mücadele’nin başarısı hakkında şüpheler son bulmuştur. Bu zaferler diplomatik ilişkilerin hızlanmasına neden olmuştur. Ankara Hükümeti’nin Londra Konferansı’na davet edilmesi, Sovyet Rusya, Afganistan, Fransa ile imzalanan antlaşmalar büyük yankı uyandırmıştır. ABD’de de bölgedeki çıkarları nedeniyle Ankara Hükümeti ile diyalog kurmaya çalışmıştır. ABD yönetiminin Ankara Hükümeti’ni diplomatik olarak tanımadaki gönülsüzlüğü ve kamuoyundaki Millî Mücadele’ye karşı tutum nedeniyle resmi adımlar atılamamıştır. Ankara Hükümeti’nin askeri başarıları bu tutuma karşı bir yapının oluşmasına neden olmuştur. ABD’nin İstanbul’daki temsilcileri her ne kadar resmi olmasa da Ankara Hükümeti ile temasa geçmiştir. Bir yandan da ABD’nin önde gelen gazetecileri Ankara’yı ziyaret etmiştir. Ziyaretleri sonrasında kaleme aldıkları yazılar ile ABD kamuoyunda Millî Mücadele lehine bir havanın oluşmasına neden olmuşlardır. Millî Mücadele’nin hemen başında gazeteci Louis Edgar Browne ve General James G. Harbord’un Sivas’a gelmesi, Heyet-i Temsiliye’nin gücünü göstermektedir. Bunun yanı sıra arşiv belgelerinden anlaşıldığı üzere ABD, Mustafa Kemal Paşa ve arkadaşlarının hareketlerini yakından takip etmiştir. ABD’de yaşanan başkan değişimi ve lobi faaliyetleri nedeniyle bölgedeki gelişmelere karşı bir tavır takınılmıştır. Bu durum ABD ile diplomatik ilişkilerin 1927 yılında başlamasına neden olmuştur. 1921 yılının hemen başında Birinci İnönü Zaferi ve sonrasında gelen askeri başarılar ile diplomatik adımlar karşısında, Anadolu topraklarında ticari çıkarları ve misyoner örgütleri nedeniyle, ABD duyarsız kalamamıştır. Diplomatik ilişkilerin başlamamasına karşın ABD, Ankara Hükümeti ile temas kurmuş, Ankara’ya resmi olmasa da temsilciler atamıştır.

🔖

Cite This Article

KIYANÇ, S. (2021). Millî Mücadele’nin Askeri Başarıları ve ABD (1919-1921). Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Cilt: 21 - Sayı: Özel Sayı, 121–144. https://ajindex.com/articles/116774

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (16)

  1. Adıvar, H. E. (2016). Türk’ün ateşle imtihanı İstiklal Savaşı anıları. İstanbul:
  2. Can Yayınları.
  3. Akar, H. (2019). Harbord askeri heyet-i raporu, gerçekleri araştırmakla görevlendirilen Amerikan askeri heyet-inin çalışmaları ve Türk-Amerikan ilişkilerine etkisi. Ankara:
  4. Türk Tarih Kurumu Yayınları.
  5. Akgün, S. K. (2009). Brownie and the leaders of the Sivas Congress, George Sellers Harris ve Bilge Criss (der.), Studies in Atatürk's Turkey: The American Dimension. Leiden: Brill Publishing. Akşin, A. (2019). Atatürk’ün dış politika ilkeleri ve diplomasisi, Ankara: Türk Tarih Kurumu Yayınları.
  6. Armaoğlu, F. (1997). Atatürk döneminde Türk-Amerikan ilişkileri. Atatürk Araştırma Merkezi Dergisi, 13(38), 631-647. Erişim Adresi: https://www.atam.gov.tr/wp-content/uploads/Fahir-ARMAO%c4%9eLU-Atat%c3%bcrk-D%c3%b6neminde-T%c3%bcrk-Amerikan-%c4%b0li%c5%9fkileri.pdf
  7. Arslan, E. (1996). Amerikan istihbarat belgelerinde Mustafa Kemal: Kişisel özellikleri ve bir görüşme. Çağdaş Türkiye Tarihi Araştırmaları Dergisi, 2(6), 49-72. Erişim Adresi: https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/233222
  8. Atatürk Araştırma Merkezi. (2019). Erzurum Kongresi’nin bildirisi ve kararları, Erişim Adresi: https://www.atam.gov.tr/nutuk/erzurum-kongresinin-bildirisi-ve-kararlari
  9. Atatürk, G. M. K. (2007).
  10. Nutuk, Ankara: Atatürk Araştırma Merkezi Yayınları.
  11. Ayışığı, M. (2004). Kurtuluş Savaşı sırasında Türkiye’ye gelen Amerikan heyetleri, Ankara: Türk Tarih Kurumu Yayınları. BCA (Devlet Arşivleri Bakanlığı Cumhuriyet Arşivi). (1921a). 30-18-1-1/2-28-19, 18 Ocak 1921. BCA (Devlet Arşivleri Bakanlığı Cumhuriyet Arşivi). (1921b). 30-10-0-0/267-801-1, 31 Mayıs 1921. BCA (Devlet Arşivleri Bakanlığı Cumhuriyet Arşivi). (1921c). 30-18-1-1/3-27-7, 6 Haziran 1921. BCA (Devlet Arşivleri Bakanlığı Cumhuriyet Arşivi). (1921d). 30-18-1-1/4-37-13, 23 Kasım 1921.
  12. Bilgen, D. (2004). ABD’li gözüyle Sivas Kongresi amerikan mandası ve gazeteci L. E. Browne’in faaliyetleri, İstanbul:
  13. Kaynak Yayınları.
  14. Boztaş, A. (2014). Wilson İlkeleri’nin Türk dış politikasına yansımaları: Realist ve pragmatist bir perspektif, Gazi Akademik Bakış, 7(14), 163-176. Erişim Adresi: http://www.gaziakademikbakis.com/makale/gab-T-2018-132
  15. Bulut, S. (2010). Atatürk dönemi Türkiye-ABD ilişkileri (1923-1938), Ankara: Atatürk Araştırma Merkezi Yayınları.
  16. Cardashian, V. (1921). Letters the the Editör; Changed Armenian Outlook, The New York Times, 23 Temmuz. Cebesoy, A. F. (1955). Moskova hatıraları (21/11/1920-2/6/1922), İstanbul: Vatan Neşri