Journals / Turkish Studies - Language and Literature / 2019 / Cilt: 14 - Sayı: 2

MUSTAFA İSÂMEDDÎN’İN “ET-TANSÎSÜ’L-MUNTAZAR FÎ ŞERHİ EBYÂTİ’T-TELHÎS VE’L-MUHTASAR”ININ TELHÎS VE MUHTASAR ŞERHLERİ ARASINDAKİ ÖNEMİ*

Pages
457–474
DOI
—
🏛️Bibliographic metadata and full text access for this article are provided via DergiPark.
DergiPark Record ↗
✨

AI Summary & Key Takeaways

AI Insight
⚡ TL;DR(Too Long; Didn't Read)

Üçüncü kısımda et-Tansîsü’l-Muntazar fî Şerhi Ebyâti’t-Telhîs ve’l-Muhtasar’ın belâgat, Telhîs şerhleri içerisindeki yeri açısından değerine işaret edilmiştir.

📌 3 Key Takeaways

🎯
Objective & Hypothesis:et-Tansîsü’l-Muntazar fî Şerhi Ebyâti’t-Telhîs ve’l-Muhtasar, XVIII. yüzyılın önemli şârihlerinden birisi olan Mustafa İsâmeddîn Efendi’nin belâgatle alakalı şerhlerindendir.
📊
Key Findings & Data:İsâmeddîn bu eserinde Kazvînî’nin Telhîsü’l-Miftâh ve Taftazânî’nin Muhtasar adlı eserinde bulunan ve belâgat ilminde konulara şahit gösterilen beyitleri şerh etmiştir.
💡
Conclusion & Impact:Üçüncü kısımda et-Tansîsü’l-Muntazar fî Şerhi Ebyâti’t-Telhîs ve’l-Muhtasar’ın belâgat, Telhîs şerhleri içerisindeki yeri açısından değerine işaret edilmiştir.
🔬Design:Review & Systematic Survey
📍Scope:Comprehensive Sample
⚙️Variables:Domain Parameters

Özet

et-Tansîsü’l-Muntazar fî Şerhi Ebyâti’t-Telhîs ve’l-Muhtasar, XVIII. yüzyılın önemli şârihlerinden birisi olan Mustafa İsâmeddîn Efendi’nin belâgatle alakalı şerhlerindendir. İsâmeddîn bu eserinde Kazvînî’nin Telhîsü’l-Miftâh ve Taftazânî’nin Muhtasar adlı eserinde bulunan ve belâgat ilminde konulara şahit gösterilen beyitleri şerh etmiştir. Ayrıca bu eser, belâgat ilmini öğrenme, Telhîsve Muhtasar’daki beyitleri doğru anlama ve yorumlama bakımından son derece önemlidir. Eser bu yönüyle, şu anki bilgilerimize göre, yazıldığı dönemden sonra Osmanlı medreselerinde belâgat alanında okutulan başucu kitaplarından biri olmuştur. Bununla birlikte bu eser Arapça sarf ve nahiv yönünden de zengin bilgiler içermektedir. Bütün bunlar dikkate alındığında bu eserin şerh literatürümüzün önemli eserleri arasında bulunduğu söylenebilir. Bizim çalışmamızda et-Tansîsü’l-Muntazar fî Şerhi Ebyâti’t-Telhîs ve’l-Muhtasar adlı eserin Telhîs şerhleri içerisindeki yeri incelenmeye çalışılmıştır. Çalışma beş bölümden oluşmaktadır. “Giriş” bölümünden sonra Mustafa İsâmeddîn’in hayatı ve eserleri tanıtılmıştır daha sonra Telhîs ve Muhtasar’ın belâgat ilmindeki yeri hakkında kısaca bilgi verilmiştir. Bu kısımda Telhîs’te geçen şahit beyitlerin şerhinden meydana gelen diğer eserlere de değinilmiştir. Çalışmamızın ana konusu İsâmeddîn’in eserinin incelenmesinin yapıldığı kısımlardır. Birinci kısımda, Mustafa İsâmeddîn’in bu eserinin nüshaları, muhtevâsı ve teknik özellikleri hakkında bilgi verilmiştir. İkinci kısımda Mustafa İsâmeddîn’in eserde takip ettiği şerh metodu belirlenmeye ve örneklerle ifade edilmeye çalışılmıştır. Üçüncü kısımda et-Tansîsü’l-Muntazar fî Şerhi Ebyâti’t-Telhîs ve’l-Muhtasar’ın belâgat, Telhîs şerhleri içerisindeki yeri açısından değerine işaret edilmiştir.

🔖

Cite This Article

DEMİR, G. (2019). MUSTAFA İSÂMEDDÎN’İN “ET-TANSÎSÜ’L-MUNTAZAR FÎ ŞERHİ EBYÂTİ’T-TELHÎS VE’L-MUHTASAR”ININ TELHÎS VE MUHTASAR ŞERHLERİ ARASINDAKİ ÖNEMİ*. Turkish Studies - Language and Literature, Cilt: 14 - Sayı: 2, 457–474. https://ajindex.com/articles/116347

📄 Full Text PDF Viewer

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

References (16)

  1. Avşar, Z. (2007). Şairlerin Görüp Unuttukları Bir Rüya: Belâgat, Turkish Studies International Periodical For the Languages, Literature and History of Turkish or Turkic, Volume 2/4 Fall 2007 (Tunca Kortantamer Özel Sayısı-II), p. 161-184, ISSN: 1308-2140,www.turkishstudies.net, DOI Number: http://dx.doi.org/10.7827/TurkishStudies.166,
  2. ANKARA-TURKEY. Aytekin, M. (2006). Vak’anüvîs Halîl Nûrî’nin “Matla’u’n-Nûr” Adlı Telhîs Tercümesi,(Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Ankara: Ankara Üniversitesi.
  3. Bağdatlı İsmail Paşa. (1900). Isâm en-Nakşibendî, Hediyyetü’l-Ârifîn Esmâ’ü’l-Müellifîn Âsâru’l-Musannifîn,s. 402, İSAM Kütüphanesi 026445-02
  4. GNL. Benli, M. S. (2005). “Miftâhu’l-Ulûm”, TDV İslam Ansiklopedisi,C. 30, s. 20-21, İstanbul: Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları.
  5. Bilgegil, M. K. (2015). Edebiyat Bilgi ve Teorileri (Belâgat),Erzurum: Salkımsöğüt Yayınları.
  6. Bulut, A. (2013). Belâgat Meânî-Beyân-Bedî‘,İstanbul: Marmara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Vakfı Yayınları. Bursalı Mehmed Tâhir. (2000). “İsâmeddîn Efendi”, Cemâl Kurnaz ve Mustafa Tatçı (Haz.), Osmanlı Müellifleri,C. 1, s. 369-370, Ankara:
  7. Bizim Büro Yayınları.
  8. Canpolat Taşçı, H. (2014). “Türkçe Edebî Şerhlerde Amaç ve Yöntemler”, Eski Türk Edebiyatı Çalışmaları IX: Metnin Halleri: Osmanlı’da Telif, Tercüme ve Şerh,s. 73-97, İstanbul:
  9. Klasik Yayınları.
  10. Çetin, N. (2014). Abdullah Nidâî Kaşgarî Hayatı, Eserleri ve Tasavvuf Anlayışı, Turkish Studies -International Periodical For The Languages, Literature and History of Turkish or Turkic Volume 9/8 Summer 2014, p. 345-363, ISSN: 1308-2140,www.turkishstudies.net, DOI Number: http://dx.doi.org/10.7827/TurkishStudies.7280,
  11. ANKARA-TURKEY. Dağlar, A. (2007). Klasik Türk Edebiyatı Şerh Geleneği ve Hacı İbrâhim Efendi’nin Şerhi Belâgat’ına Dair, Turkish Studies International Periodical For the Languages, Literature and History of Turkish or Turkic, Volume 2/4 Fall 2007 (Tunca Kortantamer Özel Sayısı-II), p. 293-307, ISSN: 1308-2140,www.turkishstudies.net, DOI Number: http://dx.doi.org/10.7827/TurkishStudies.176,
  12. ANKARA-TURKEY. Demir, G. (2016). et-Tansîsü’l-Muntazar fî Şerhi Ebyâti’t-Telhîs ve’l Muhtasar (Transkripsiyonlu Metin-İnceleme),(Yayımlanmamış Doktora Tezi). Trabzon: Karadeniz Teknik Üniversitesi.
  13. Diriöz, M. (2002).
  14. Edebiyat Bilgi ve Teorileri I, Belâgât, Türklük Bilimi Araştırmaları,(11): 255-61.
  15. Durmuş, İ. (2001). İstişhâd, TDV İslam Ansiklopedisi,TDV İslam Araştırmaları Merkezi Yayınları, 23: 396-398.
  16. Güceyüz, İ. (2015). Belâgat Literatürünün Târihî S