AI Summary & Key Takeaways
AI InsightThe findings indicate that each metric reveals a high degree of regional income inequality.
📌 3 Key Takeaways
Abstract
Income distribution refers to the allocation of a country’s total income among individuals, factors of production, sectors, or regions. Ensuring equity in income distribution is not only an economic objective but also a phenomenon with significant social and political implications. When the total income of a country is distributed among individuals, it is referred to as personal income distribution; when among production factors, as functional income distribution; when among sectors, as sectoral income distribution; and when among regions or provinces, as regional income distribution. In this study, Türkiye’s regional income distribution at the provincial level is analyzed using multiple methods. For the years 2004 to 2023, the real per capita GDP values for each province were calculated by dividing provincial real GDP by the provincial population of the respective year. Based on this dataset, regional income distribution was analyzed using some mathematical indicators. The findings indicate that each metric reveals a high degree of regional income inequality. When comparing changes across the metrics, the methods that show the greatest increase in inter-provincial income inequality during the 2004–2023 period are, respectively, variance, absolute range of distribution, and range relative to average income. While the range relative to minimum income has shown little change, there has been a slight decrease in the coefficient of variation and the relative mean deviation. Consequently, it can be concluded that regional income distribution at the provincial level in Türkiye is significantly unequal, and the results vary depending on the measurement method employed.
Özet
Gelir dağılımı, bir ülkede üretilen toplam gelirin kişiler, üretim faktörleri, sektörler veya bölgeler arasındaki paylaşımını ifade eden bir kavramdır. Gelir dağılımında adaletin sağlanması sadece iktisadi bir hedef değil, aynı zamanda toplumsal ve siyasal etkileri de olan bir olgudur. Bir ülkedeki toplam gelirin bölüşümü kişiler arasındaysa “kişisel gelir dağılımı”, üretim faktörleri arasındaysa “fonksiyonel gelir dağılımı”, sektörler arasındaysa “sektörel gelir dağılımı” ve bölgeler veya iller arasındaysa “bölgesel gelir dağılımı” söz konusudur. Bu çalışmada, Türkiye’nin iller düzeyindeki bölgesel gelir dağılımı çeşitli yöntemler (dağılım aralığı ölçütü, göreli ortalama sapma, varyans ve varyans katsayısı) kullanılarak analiz edilmiştir. 2004-2023 yılları için illerin reel GSYH değerleri ilgili yılın il nüfusuna oranlanarak her ilin reel kişi başı GSYH değerleri tespit edilmiştir. Elde edilen veri setine dayanarak matematiksel ölçütlerle bölgesel eşitsizlik ortaya konmuştur. Bulgulara göre, her bir ölçüt kendi içinde yüksek bir bölgesel gelir eşitsizliği göstermektedir. Ölçütlerdeki değişimi karşılaştırıldığında ise, 2004-2023 döneminde iller arasındaki gelir eşitsizliğinin en çok arttığı yöntemlerin sırasıyla varyans, mutlak dağılım aralığı ve ortalama gelire göre dağılım aralığı olduğu görülmektedir. Minimum gelire göre dağılım aralığında büyük bir değişim olmamakla birlikte; varyans katsayısı ve göreli ortalama sapma değerlerinde çok az bir azalma olmuştur. Dolayısıyla, Türkiye’de iller düzeyinde bölgesel gelir dağılımının bozuk olduğu ve kullanılan yöntemlere göre bulguların farklılaştığı sonucuna varılmıştır.