TÜRBE FENOMENİ ÜZERİNE PSİKO-SOSYOLOJİK BİR ARAŞTIRMA: ŞEYH EDEBALİ TÜRBESİ

Özet

Bir yeri veya bir kişiyi görmeye gitmek anlamına gelen ziyaret olgusu bir eylemdir. Bu eylemin gerçekleştiği öğeler vardır: Suje ve obje. Suje, ziyaret eden fert ve fertler; obje ise ziyarete konu olan mekân veya mekân sahibidir. Araştırmamız bağlamında bakacak olursak obje konumunda olan Şeyh Edebali Türbesi orayı ziyaret eden insanların nezdinde bu mekâna atfettikleri değerden dolayı psikolojik bir obje haline gelmektedir. Ziyaretçilerin psikolojik obje olarak gördükleri Şeyh Edebali Türbesi’ne yönelik duygu ve düşünceleri davranışlarına etki etmekte, buraları ziyaret sırasında çeşitli davranışlarda bulunmakta ve ziyaretlerini tamamlayarak günlük yaşantılarına devam etmektedirler. Bu bilgiden hareketle, örneklem metoduyla hem şehrin yerlisi hem eğitim hem askerlik hem de yöreye gezmek için şehir dışından gelen ziyaretçiler tarafından en çok tanınan ve en çok ziyaret edilen türbe olarak göze çarpan Bilecik'te bulunan Şeyh Edebali Türbesi’ne yapılan ziyaretlerin sebebi, türbe ziyareti sırasında yapılan davranışlar, ziyaret sonrasında fertlerin dini yaşantı ve psikolojilerinde meydana gelen değişiklikleri tespit edilmeye çalışılmıştır. Araştırma sonunda türbe ziyaretlerinin toplumsal bütünleşme, dayanışma ve sosyalleşme gibi sosyal; rahatlama, huzur bulma mutluluk duyma ve ümitli olma gibi psikolojik etkileri olduğu tespit edilmiştir.