Hadisin Tespit ve Tenkidinde “Ma’rûf/Meşhur Sünnet”in Metodolojik Değeri ve İşlevi

Özet

İslam düşüncesinde “Sünnet”, Kur’an’la birlikte hadislerin Hz. Peygamber’e aidiyetinin tespiti ve tenkidinde temel bir kriterdir. Ancak, tarihi süreçte bu ilkenin kullanım alanını ve işlevselliğini belirleyen temel unsur, “sünnet”in tespiti ve muhtevası konusundaki yaklaşım farklılıkları olmuştur. İşte bu çalışma, özellikle hicri ilk iki asırda hâkim olan “ma’rûf/meşhur sünnet”in hadis tespit ve tenkit sistemindeki yerini, tarihî arka planını ve işlevini ortaya koymak adına atılmış bir adımdır. Aktif kullanımı önünde özellikle sünnetin algılanmasındaki farklılıklardan kaynaklanan birtakım sınırlılıklar mevcut olsa da “ma’rûf/meşhur sünnet”, hadis tespit ve tenkidinin metodolojik yapısından hareketle ortaya konulmuş, değeri iç tutarlılığında, uygulanabilirliği ve işlevselliğinde olan önemli ve öncelikli bir kriterdir