Dergiler / FSM İlmi Araştırmalar İnsan ve Toplum Bilimleri Dergisi / 2017 / Sayı: 10 - Güz
Mısır’da İlk Dönem Türk İdarî Uygulamaları, Ahmed B. Tûlûn Örneği
- Sayfa
- 25–47
- DOI
- —
Özet
Emeviler döneminden itibaren çeşitli devlet kademelerinde görev alan Türkler, Abbasilerdöneminde askerî, idarî ve siyasî nüfuzlarını arttırarak Asya ve Mısır topraklarındakonjonktür gereği merkeze bağlı, fakat çoğu noktada bağımsız hareket edebilen siyasiteşekküller oluşturmuşlardır.Nil Nehri ve mümbit deltası ile Baharat Ticaret Yolu’nun stratejik değerini bir katdaha arttırdığı Mısır topraklarında Ahmed b. Tûlûn tarafından kurulan TûlûnoğullarıDevleti bunlar arasında ilk olma özelliğini taşır. Ahmed aslında Mısır’a atanan ilk Türkvalisi değildir. Halife Vâsık döneminde Eşnas et-Türkî ve ardından İnâk et-Türkî isimliTürk komutanlar aynı zamanda Mısır valiliği görevini de yürütmüşlerdir.Araştırmada Ahmed idaresindeki Türk unsurun, kadim bir medeniyete ve zengin birdemografik yapıya sahip olan bu coğrafyadaki dikkat çeken uygulamalarına değinilecektir.Ahmed’in sergilediği idarî, askerî, ilmî, kültürel, sosyal ve iktisadî politikalar halkı,bürokrasisi ve ordusu itibarıyla Türklerin azınlıkta olduğu büyük bir ülkeyi nasıl yönetebildiklerininipuçlarını verecek mahiyettedir.
Abstract
Turks who appointed in different state levels since the Umayyads Era, improvingtheir military, administrative and political influence in the Abbasid Era, have formed politicalentities in Asian and Egyptian territories, which depend on the center for conjecturebut can act independently in most places.The State of Tulluns, founded by Tullun b. Ahmed in is the first among them whichThe River of Nile and fertile delta and The Spice Trade Road with its strategic value hasbeen doubled in Egyptian lands. Actually Ahmed was not the first Turkish governor appointedto Egypt. During Vasık’s periods Turkish commanders Eşnas and later Inak et-Turkiserved as the governor of Egypt at the same time.The study will refer to the remarkable applications of this element in the geographyof Ahmed which has a Turkish element, an old civilization and a rich demographic structure.The administrative, military, scientific, cultural, social and economic policies thatAhmed exhibits are the essence of how the people, bureaucracy and the army as a whole,can manage a large country in which the Turks are minority.