Dergiler / Sağlık Bilimlerinde Değer / 2020 / Cilt: 10 Sayı: 1
Bir Üniversite Hastanesinde Çalışan Yoğun Bakım Hemşirelerinin Karşılaştıkları Etik Sorunların Stres Düzeylerine Etkisi
- Sayfa
- 29–35
- DOI
- —
Özet
Amaç: Tanımlayıcı nitelikteki bu araştırmanın amacı bir üniversite hastanesinde çalışan yoğun bakım hemşirelerinin karşılaştıkları etik sorunların hemşirelerin stres düzeylerine etkisini belirlemektir. Gereç ve Yöntemler: Araştırmanın örneklemini bir üniversite hastanesinin yoğun bakım ünitelerinde (YBÜ) çalışan ve araştırmaya katılmayı kabul eden 144 hemşire oluşturmuştur. Veriler; araştırmacılar tarafından literatür desteği ile hazırlanan tanıtıcı bilgi formu, Algılanan Stres Ölçeği ve Yoğun Bakım Hemşirelerinin Yaşadıkları Etik Sorunlar Formu ile toplanmıştır. Veriler Mann-Whitney U testi ile analiz edilmiştir. Bulgular: Yoğun bakım ünitelerinde çalışan hemşirelerin yaş ortalaması 29,06±4,02, hemşirelerin yoğun bakım ünitesinde çalışma yılı ortalaması 4,39±3,48 olup, hemşirelerin %86,1’inin etik ile ilgili eğitim aldığı ve çoğunluğunun (%87,9) bu eğitimi mezun oldukları okullarında aldıkları saptanmıştır. Yoğun bakım ünitelerinde çalışan hemşirelerin karşılaştıkları etik sorunlar içerisinde en yüksek oranın “Mesleki hiyerarşide alt basamaklarda yer alanlara fazla iş yüklenmesi” (%91) olduğu belirlenmiştir. Hemşirelerin algılanan stres ölçeği puan ortalaması ise 22,38±4,52 olarak bulunmuş olup, sadece “Hekim tarafından yerine getirilmesi gereken uygulamaların hemşirelere devredilmesi” etik sorunu ile karşılaşanların karşılaşmayanlara göre algılanan stres düzeylerinin daha yüksek olduğu saptanmıştır (p<0,05). Sonuç: Bu araştırmada yoğun bakım hemşirelerinin etik sorunlarla sıklıkla karşılaştıkları, bu sorunların çoğunluğunu orta düzeyde önemsedikleri ve etik sorunların hemşirelerin stres algısını etkilediği saptanmıştır. Hemşirelerin karşılaştıkları her etik durumu profesyonel bir şekilde ele alarak değerlendirmesi ve çözümler geliştirmesi yaşanabilecek stres faktörlerinin önlenmesinde önemlidir.
Abstract
Aim: This descriptive study was conducted to determine the effect of ethical issues faced by intensive care nurses working in a university hospital on their stress levels. Material and Methods: The sample of this study consisted of 144 nurses working in intensive care units (ICU) of a university hospital and agreeing to participate in the study. Data were collected using introductory information form prepared by the researcher with literature support, Perceived Stress Scale, and Ethical Problems Form for Intensive Care Nurses. Data were analyzed using Mann-Whitney U test. Results: It was determined that age average of the intensive care nurses was 29.06±4.02 years, their average duration of working in the intensive care unit was 4.39±3.48 years. It was found that 86.1% of the nurses received ethics-related education and the majority (87.9%) received this education in the schools they graduated from. Among the ethical issues faced by them, the highest rate was observed in “Laying too much burden on those at the bottom in the occupational hierarchy” (91%). Their mean score of perceived stress scale was 22.38±4.52. The perceived stress levels were higher in those encountering only with “Handing over practices supposed to be performed by physicians to nurses” ethical issue than those who did not (p<0.05). Conclusion: It was determined in this study that intensive care nurses frequently faced ethical issues and regarded majority of these problems at the moderate level and ethical issues affected their stress perception. It is important for nurses to address and assess professionally each ethical issue they encounter and to develop solutions in order to prevent possible stress factors.