EL YAZMASI KiTAPLARDA ORTAM ŞARTLARININ MANTAR GELİŞİMİNE ETKİLERİNİN İNCELENMESİ

Özet

!(ültür tarihinin birinci elden ve milli kültür mirasıınızın kaynaklarından olan el yazınaları, nadir eserler ve arşivvesikaları, bilim adamlarının ve araştırn1acılann çalışmalarına ışık tutan en değerli kültür varlıklarıdır. Bu eserler çoksayıda çevresel faktörden etkilenerek zarar görebilirler. Bu çalışn1ada Süleymaniye El Yazına Eserler Kütüphanesindekieserlerde biyolojik hasar saptanıruş, bu hasarın oluşmasında ortan1 sıcaklık ve neın değişünlerinin etkisi araştırılmıştır.Bu anıaçla, bir ay boyunca her kırk saniyede bir kez alınan sıcaklık ve nen1 değerleri ile bir veri tabanı oluşturulmuştur.Biyolojik inceleıne için eserlerden steril koşullarda alınan örnekler önce çıplak gözle, ardından o/ol O'luk potasyuınhidroksit eriyiği ile peraparat hazırlanarak mikroskopta incelenmiştir. Örneklerde üç farklı tip mantar tespit ediln1iştir.Sıcaklık ve nem değişünlerinin ortaında canlıların yaşaması için elverişli şartların oluşmasında en önenıli faktörlerolduğu ve mantarların biyolojik hasar oluşturduğu gösteriln1iştir.