VERGİ AHLAKI VE KAYIT DIŞI EKONOMİ İLİŞKİSİ: OECD ÜLKELERİ ÖZELİNDE BİR İNCELEME

THE RELATIONSHIP BETWEEN TAX MORALE AND INFORMAL ECONOMY: OVERVIEW OF OECD COUNTRIES

Özet

Kayıt dışı ekonomiye neden olan birçok etmen bulunmaktadır. Bunların başında sosyo-psikolojik faktörler gelmektedir. Sosyo-psikolojik faktörler kayıt dışı ekonomik faaliyetlerin nedenlerini açıklarken birçok değişkenden yaralanmaktadır. Bu değişkenlerden biri de bireylerin vergiye gönüllü uyumunu artıran vergi ahlakıdır. Vergi ahlakı yüksek toplumlarda ekonomik faaliyetler tam ve doğru olarak hesaplanmakta, bu faaliyetler sonucu ortaya çıkan vergisel yükümlülükler zamanında yerine getirilmektedir. Vergi ahlakı-kayıt dışı ekonomi ilişkisini incelediğimiz çalışmada, öncelikli olarak vergi ahlakı ile kayıt dışı ekonomi düzeyi tablolar yardımıyla incelenmiştir. Verilerine ulaşabildiğimiz 21 OECD ülkesini incelediğimiz çalışmada ülkelerin vergi ahlak düzeyleri ile kayıt dışı ekonomi boyutları karşılaştırılmış ve vergi ahlakı yüksek toplumlarda kayıt dışı ekonomik faaliyetlerin düşük çıktığı sonucuna ulaşılmıştır.

Abstract

There are many factors that cause informal economy. At the beginning of these, there are socio-psychological factors. Socio-psychological factors use many variables, explaining the reasons for informal economic activity. One of these variables is tax morale that increase the voluntary compliance of individuals. In societies that ıt has high tax morale economic activities are calculated as complete and accurate, tax liabilities that have occured as a result of these activities is fulfilled on time. In the study in which we have examined the relationship between tax morale and informal economy, tax morale and informal economy level were primarily examined through the tables. In the study in which we have examined 21 OECD countries where we can access the data have been compared tax moral levels and informal economy dimensions of countries and it were deduced that in societies that it has high tax morale are low informal economy.