Dergiler / PHILIA / 2016 / Cilt: Suppl. 1

Sardeis Sinagog’u Yazıtları Üzerine Kısa bir Epigrafik İnceleme

Epigraphische Kleinarbeit. Zu Inschriften der Synagoge von Sardeis

Dergi
PHILIA
Sayfa
708–713
DOI
—

Özet

Makalede Sardeis Sinagog’unda bulunmuş üç adet adak yazıtı (İ.S. 4.–6. yy.) ele alın­mak­tadır. Söz ko­nu­­su yazıtlar defalarca yayımlanmış olsalar da bunların okunmalarında ve an­laşılmalarında bazı düzelt­me önerilerinde bulunmak hala mümkündür. No. 1 vezinli bir yazıta ait fragmandır: Bir (veya birden çok) kadın “çocukları ve eş(ler)i adına” bina­nın bir bölümünü adamışlardır, metnin heksa­met­ron vez­niy­le ele geçen kısmı Quintus Smyr­naeus’tan esinlenmiş gözükmektedir. No. 2 önceki edis­yonlarda [Au]r. Kelainos şeklinde okunan [Ma]rkell[e]inos adında birinin adak yazıtıdır. Söz konusu kişi “akra­ba­ları ve sütannesi [--]adia adına” kaplamaların bir bö­lü­münü adak olarak karşılamıştır. No. 3’te tanı­tı­lan ve mermer zemin üzerine çiziktirilen grafito, yine önceki edisyonlarda “Mapa(?)’nın adağı” şeklinde anla­şılmıştır. Bu haliyle anlamlı bir transkrip­siyonu yapılamayan metnin ilk harfi gerçekte Μ değil, Λ’dır. Böylece söz konusu adağın Lapas adından biri tarafından yapıldığı anlaşılmaktadır. Bu isim, “dille yalayarak içmek” anlamına gelen λάπτω fiilinden türe­tilmiştir ve muhtemelen bu lakabı taşıyan kişi­nin içkiye karşı pek de yatkın olma­dığına göndermede bulunmaktadır.

Abstract

The epigraphical part of the contribution deals with three votive inscriptions (4th-6th cent.) found in the synagogue of Sardis, they have been published several times but their reading and understanding can be improved: No. 1 is the fragment of a verse inscription (the only one of this group of dedications): A lady (or several ladies) offered a part of the building “on behalf of the child­ren and the husband(s)”, the preserved rest of the hexameter seems to be inspired by the Post­home­rica of Quintus Smyrnaeus. No. 2 is the dedicatory inscription of a [Ma]rkell[e]inos (former read­ing: [Au]r. Kelainos), he had given a portion of the marble revetment as ex-voto “on behalf of his relatives and [- -]adia, his nurse” (the latter word had not been understood from the preserved let­ters). The graffito no. 3, scratched into the marble floor, had been understood as “Vow of Ma­pa(?)”, the first letter of the enigmatic MAPA is in fact a Lambda. The vow had thus been made by a man called Lapâs, a name attested elsewhere, derived from the verb laptô, “lap with the tongue, drink greedily”, probably an allusion to a weak spot of its bearer.

Anahtar kelimeler: Sardeis, Yahudi toplulukları, Quintus Smyrnaeus, yazıtlar, Lapas