Dergiler / PHILIA / 2016 / Cilt: Suppl. 1

Iulius Iulianus Phrygia-Caria Eyaleti’nin İlk Valisi miydi?

Iulius Iulianus Phrygia-Caria Eyaleti’nin İlk Valisi miydi?

Dergi
PHILIA
Sayfa
60–73
DOI
—

Özet

Phrygia Pınarbaşı’nda iki köy arasındaki sınırları procurator agens vice praesidis olarak belirleyen Iulius Iulianus’un birleşik eyalet Phrygia-Caria’nın Valerianus-Gallienus Dönemi valisi olduğu genel olarak düşünülegelmiştir. Öte yandan da praeses-legatus Augusti propraetore Quintus Fabius Clodius Agrippianus Celsinus’un (geç 249-erken 250) eski bir senato eyaleti olan Asia’dan ayrılan ve üçüncü yüzyılın ortasında kurulan yeni eyaletin ilk valisi olduğu uzun süredir kabul gören bir görüştür. Phrygia-Caria valileri arasında Iulius Iulianus haricinde atlı sınıfından bir procurator bulunmamaktadır. Aynı durum birkaç sıra dışı durum haricinde Asia Eyaleti için de geçerlidir. Pınarbaşı yazıtında Iulius Iulianus διέποντος κὲ τὰ τῆς ἡγειμονίας μέρη Φρυγίας τε κὲ Καρίας olarak geçmektedir. Aynı ifade Philippus Arabs Dönemi’ne tarihlenen Lydia Ağabeyköy yazıtında da διέποντ<ο>ς Ἀἰλίου Ἀγλάου τοῦ κρατίστου καὶ τῆς ἀνθυπατείας μέρη şeklinde görünmektedir. Yazar tarafından bu iki yazıtın eş zamanlı olarak düşünülmesi gerektiği ifade edilmektedir. μέρη sözcüğü Asia’nın bölünmesine işaret etmektedir ve her iki eyalete de geçiş dönemi valileri olarak atlı sınıfından procuratores, procurator agens vice proconsulis ve procurator agens vice praesidis olarak atanmış olmalıdır. Bu nedenle olasılıkla Iulius Iulianus Phrygia-Caria’nın ilk valisidir. Onun arkasından eyalet, praesides–legati Augusti propraetore tarafından yönetilmeye başlanmıştır. Nysa ad Maeandrum kentinden de bir Iulius Iulianus bilinmektedir. Bu şahıs muhtemelen Phrygia-Caria Valisi olan Iulius Iulianus ile aynı kişidir. Clodius Celsinus’a ilişkin günümüze kadar gerek Phrygia gerekse Caria’dan yazıtlar elimize geçmiştir. Makalede yazar tarafından Nysa’dan yeni bulunmuş bir Clodius Celsinus yazıtı da tanıtılmakta olup söz konusu yazıt Nysa’nın yeni kurulan Phrygia-Caria Eyaletine dâhil olduğuna, dolayısıyla da kentin 3. yüzyılda bir Caria Kenti olarak görüldüğüne kanıt sunmaktadır.

Abstract

It is usually thought so far that Iulius Iulianus demarcated the frontiers as procurator agens vice praesidis between two willages in Phrygian Pınarbaşı, is the governor of joint province of Phrygia-Caria under Valerianus-Gallienus. On the other hand it is accepted for a long time, the first go­vernor of new province separated from old senatorial province Asia and established in the midd­le of the third century, is praeses-legatus Augusti propraetore Quintus Fabius Clodius Agrippia­nus Cel­­sinus (late 249-early 250). Among the governors of Phrygia-Caria there is no any eques­t­rian pro­curator except Iulius Iulianus. The same is also true for the province Asia except very few extra­or­­dinary examples. In the Pınarbaşı inscription, Iulius Iulianus is seen as διέποντος κὲ τὰ τῆς ἡγει­μο­­νίας μέρη Φρυγίας τε κὲ Καρίας. The same statement also seen in Lydian Ağabeyköy in­script­ion should be dated to the Philippus Arabs as διέποντ<ο>ς Ἀἰλίου Ἀγλάου τοῦ κρατίστου καὶ τῆς ἀν­θυπατείας μέρη. It is defended by the author that these two inscriptions must be thought syn­­chro­nously. μέρη indicates the division of Asia and as transitional governors equestrian pro­curatores had the accession in both provinces as procurator agens vice proconsulis and procurator agens vice prae­­­sidis. So Iulius Iulianus should be the first governor of Phrygia-Caria. After him prae­sides – lega­ti Augusti propraetore administered the joint province of Phrygia-Caria. A certain Iulius Iulianus is known also from Nysa ad Maeandrum. This person may be the same with the governor of Phrygia-Caria. Concerning Clodius Celsinus some inscriptions captured either from Phrygia or from Caria by this time. A new Clodius Celsinus inscription from Nysa is being introduced by the author and it is known from this inscription that Nysa is kept in the new joint province of Phrygia-Caria, so Nysa was a Carian city in the 3rd century.

Anahtar kelimeler: Phrygia-Karia, Iulius Iulianus, Philippus Arabs, Aelius Aglaos, Q. Clodius Fabius Agrip­pia­nus Celsinus, Nysa, procurator agens vice proconsulis, procurator agens vice praesidis