Osmanlı Döneminde Sağlık Turizmi: Kepekler Kaplıcası Örneği

Özet

Anadolu’da kaplıcaların çok eski dönemlerden beri varlığı ve yaygın olarakkullanıldığı bilinmektedir. Bu kaplıcalardan biri de Bandırma-Balıkesir yolu üzerinde,günümüzde Susurluk’a 20 kilometre mesafede, hem sıcak sulardan hem de çamurlubataklıklardan oluĢan Kepekler kaplıcasıdır. Tarihi geçmiĢi Cenevizliler döneminekadar giden kaplıcanın öneminin ve sağlık turizmi potansiyeli taĢıdığının farkınavarılması ise ancak 19. yüzyılın sonlarına tesadüf eder.Özellikle romatizmal ve cildi hastalıkların tedavisi için faydalı olan Kepeklerkaplıcasına 1892 yılında Ġstanbul’dan bazı hastalarla birlikte gönderilen bir doktor vebir kimyager burada hem hastalıkların seyrini gözlemlemiĢ ve hastaların çoğununiyileĢtiğini müĢahede etmiĢ; hem de suların ve çamurlu bataklığın analizlerini yaparakrapor halinde resmi makamlara sunmuĢtur. Raporu inceleyen Osmanlı devlet ricali,harap ve bakımsız durumda olan Kepekler kaplıcasının imar, inĢa ve iĢletimikonusunda gelen önerileri tartıĢmıĢtır.Makalenin amacı, Kepekler kaplıcasının bundan yaklaĢık 125 yıl öncesindekidurumunu ortaya koyan ve bir kaplıca iĢletmesinin nasıl yapılması gerektiğine dairilginç ve modern yaklaşımlar içeren bu rapor bağlamında Osmanlı Devleti’nin sağlıkturizmine yaklaşımını irdelemektir.

Abstract

Thermal springs are known to have existed and widely used in Anatolia since theAntiquity. One such example is the thermal baths of Kepekler, located on theBandırma-Balıkesir highway and 20 km to the north of Susurluk district, consisting ofboth thermal waters and therapeutic mud. With his history dating back to the time ofGenoese colonization, the locality’s importance and tourism potential was, however,realized only in the late 19th century.As the thermal springs in question was reported to have curative effect uponrheumatic and dermatological disorders, the area was visited in 1892 by a doctor and achemist who were dispatched from Istanbul accompanied by certain patients.Observing the course of diseases resulting in the recovery of most patients, the twoexperts also analyzed the thermal water and mud, and drafting a detailed report whichwas presented to the concerned authorities. Following an examination of the report,the Ottoman officials discussed the proposals about the reconstruction andmanagement of the thermal baths in Kepekler, which had been long neglected andfallen into disrepair.This paper aims to investigate into the approach of the Ottoman authorities towardshealth tourism within the context of an official report which depicts the state ofKepekler thermal waters about 125 years ago, and involves intriguing and modernviews as to how thermal springs should be managed.