Dergiler / Yakın Doğu Üniversitesi İslam Tetkikleri Merkezi Dergisi / 2017 / Cilt: 3 - Sayı: 1
Milliyetçiliğin Aydınlanmacı Kökenlerine Dair Bir Derkenar
- Sayfa
- 161–171
- DOI
- —
Özet
Herakleitos yaklaşık iki bin beş yüz yıl önce hayatın anlamını ‘PantaRei’ ilkesine göre açıklamaya çalışmıştı. Buna göre her şey önü alınmazbir şekilde akmakta ve değişmektedir. Tarihte de bir anlamdaHerakleitos’un ırmağı gibi hızla akıp gitmekte ve aynı olayı bir dahayaşama, olanı durdurma imkanı olmayan süreç yaşanmaktadır. Hızlaakan ve her an değişen tarih ve zaman içerisinde bazı dönemlerönemli kırılmalara ve değişimlere sahne olmuştur. Bu değişimler hemmevcut dönemi, hem de sonraki dönemleri karşı konulmaz bir şekildebu değişim rüzgârını içine alarak, tahmin edilmeyen ya da umulandandaha farklı sonuçların doğmasına da imkan sağlamıştır. Aydınlanmave onun düşünce havzasında hayat bulan milliyetçilik içindede böyle bir tesadüf ve imkanın bulunduğu söylenebilir. Aydınlanmaentelektüel, sosyal, siyasi bir dönüşümün adı olarak on sekizinci yüzyıldanberi pek çok oluşum ve değişime imkan sağlamış düşünsel birharekettir. Başta siyasi yönetim tarzları olmak üzere, insan, toplumve sanata dair değişimler birbirini tetikleyen şekilde ortaya çıkmışve günümüz modern toplumun oluşmasını sağlamıştır. MilliyetçilikteAydınlanmanın bakiyesi olan bir kavramdır. Özgürlük, eşitlik,bağımsızlık gibi ülküler, Fransız ihtilali ile beraber, adına milliyetçilikdediğimiz bir düşünsel ve siyasi akım ve sisteme dönüşmüştür. Biz buçalışmamızda bu dönüşüme dair kısa bir değerlendirmeyi, belki de birdipnotu kendi zaviyemizden sizlere sunmaya çalışacağız.
Abstract
Heraclitus has attempted to explain the meaning of life with PanthaRei principle 2500 years ago. According to this, everything is in constantchange as it flows inexorably. In a similar fashion, history flowsjust like the river that Heraclitos refers to. This means that there is nopossibility to repeat an incident or prevent one from happening. Withinthis flowing course of time and history in constant change there aresome landmarks and groundbreaking moments. Those momentouschanges have begot unexpected results that effect not only the presenttime but also the future. Nationalism that emerged within the Enlightenmentand its intellectual atmosphere can been regarded as such achance and possibility. Enlightenment, being an intellectual, socialand political transformation of the eighteenth century has providedgrounds for many upcoming emergences and changes. Triggering oneanother, the changes in the fields of primarily politics and secondarily humanities, social sciences and art emerged in quick succession andformed the foundations of modern social structure. Thus nationalismis an outcome concept of the Enlightenment. With the French revolution,the ideals of liberty, equality and independence transformed intoan intellectual and political current and system we call nationalism.This work is an attempt towards presenting a brief analysis of thattransformation and a note from our perspective.