Menemenli Tevfik Mustafa Paşa’nın Kırım Harbi Tuna Cephesi Harp Hatıraları

Menemenli Tevfik Mustafa Pasha’s War Memoirs of the Danube Front During the Crimean War

Özet

Osmanlı subaylarının modern bir edebi tür olan hatıra yazımına ilgileri Kırım Harbi ile başlamıştır. Kırım Harbi başlangıcında Anadolu ordusu komutanlığı yapan Mustafa Zarif Paşa’nın harbin ardından kaleme aldığı hatıraları bir Osmanlı subayı tarafından modern anlamda yazılmış bilinen ilk hatıradır. Batum ordusu komutanı Mustafa Paşa’nın yaverliğini yapıp daha sonra Rusya’ya kaçan Binbaşı Osman Bey’in (Frederick Millingen) Rusça yayımlanmış hatıraları Kırım Harbi’ne dair bilinen bir diğer hatıradır. Kırım Harbi’nde Tuna Cephesi’nde görev alan Tevfik Mustafa Paşa da harp sonrasında harp hatıralarını yazmıştır. Bu çalışmada Tevfik Mustafa Paşa’nın kaleme aldığı harp hatıraları değerlendirilecektir.

Abstract

The interest of Ottoman army officers to write military memoirs that being a modern literary genre, began with the Crimean War. The memoirs of Mustafa Zarif Pasha who commanded the Anatolian army during the Crimean War, were the known first military memoir, which written by an Ottoman officer in a modern sense. The memoirs of Major Osman Bey (Frederick Millingen), who served as the commander of Mustafa Pasha, the commander of the Batumi army and then fled to Russia, is another known memory of the Crimean War, which published in Russian. Tevfik Mustafa Pasha who also served in the Danube Front during the Crimean War, writed his war memoirs, after the war. In this paper, the war memoirs written by Tevfik Mustafa Pasha will be evaluated.