Dergiler / Vakanüvis - Uluslararası Tarih Araştırmaları Dergisi / 2019 / Cilt: 4 - Sayı: 2
Birinci Dünya Savaşı Irak Cephesi Hatıratından: “Bağdat ve Son Hadise-İ Ziya’ı”
- Sayfa
- 542–559
- DOI
- —
Özet
Birinci Dünya Savaşı boyunca birçok cephede başarılı mücadeleler veren Osmanlı ordusunun Çanakkale’den sonraki en önemli başarısı hiç şüphesiz Kutü’l Amâre zaferidir. Ancak bu büyük zafer, yaklaşık bir yıl sonra Bağdat’ın elden çıkmasına engel olamamıştır. Bu çalışmada Kurmay Binbaşı Mehmet Emin Beyin “Bağdat ve Son Hadise-i Ziya’ı” adlı eseri incelenmiş; Bağdat ve Irak’ın kaybına sebep olan askerî hatalara ilişkin yazarın tespitlerine yer verilmiştir. 1922 yılında İstanbul’da Askeri Matbaa tarafından basılan bu hatırat, 140 sayfadan ibaret olup, dört adet lahika ve on iki adet fotoğraf içermektedir. Mehmet Emin Bey’in, 1916-1917 yıllarında Altıncı Ordu’da İstihbarat Şube Müdürü olarak görev yaptığı esnasında cephedeki izlenimlerine binaen hazırladığı bu değerli eserinin günümüz Türkçesine sadeleştirmesi henüz yapılmamıştır. Bahse konu eser, 29 Nisan 1916 tarihli Kutü’l-Amâre zaferinden Bağdat’ın kaybıyla sonuçlanan 11 Mart 1917 tarihine kadar olan süreçte cephede gerçekleşen olayların detaylarını içermektedir. Birinci Dünya Savaşı’nda Irak Cephesi’ne ilişkin son derece önemli bilgileri ihtiva eden bu eserde yazar, Bağdat’ın kaybına neden askerî hataları dile getirmektedir. Bahse konu eser, Bağdat’ın kaybı üzerine yazılmış önemli bilgiler ve detaylar içeren yegâne eser olması açısından büyük önem arz etmektedir. Çalışmada, Mehmet Emin Bey’in bu değerli eserinin araştırmacılara tanıtılması ve içeriğinin ortaya çıkarılması amaçlanmaktadır.
Abstract
The most important success of the Ottoman army after Çanakkale, which fought on many fronts during the First World War, is undoubtedly the victory of Kutü’l Amâre. However, this great victory did not prevent the fall of Baghdad after about a year. In this paper, Major Mehmet Emin’s book, Baghdad and the Event of its Last Fall and his evaluations about the military errors which led to the fall of Baghdad, is examined. This memoir with 140 pages, was printed by General Staff Military Press in 1922, and includes four appendix and twelve photos. Mehmet Emin wrote his memoirs in this book which is translation from Ottoman Turkish to today’s Turkish has not been done yet, relating to his experiences and impressions during his service as a a director in the Intelligence Office of the Sixth Army in 1916-1917.The book contains very important details about the Iraq front covering the period from victory of Kut’ül-Amare on 29th April 1916 to the capture of Bagdad by the English on 11th March 1917.Mehmet Emin gives the military mistakes which cause the loss of Baghdad. This memoiry, the greatest and most important engagement relating to the loss of Baghdad. In this context the aim of this study introduce this valuable work to the researchers and describe its content.