Dergiler / Uluslararası Anadolu Ziraat Mühendisliği Bilimleri Dergisi / 2019 / Cilt: 1 - Sayı: 4

Doğal Kahve Lif Rengine Sahip Pamuk (Gossypium spp.) Melezlerinde (F9) Seleksiyon Başarısı

Selection Success in Hybrids (F9) Cotton (Gossypium spp.) Having Natural Brown Fibers

Sayfa
1–12
DOI
—

Özet

Pamuk (Gossypium spp.), beyaz ile birlikte, kahve, yeşil ve krem gibi farklı ve doğal lif renklerine sahip bir bitkidir. Bu çalışma, ıslah programında, kahve lif rengine sahip bazı pamuk (Gossypium hirsutum L.) genotiplerinden (F9) seçilen tek bitkilerin, kütlü pamuk verimi, çırçır randımanı, lif verimi ve lif özellikleri yönünden seçildikleri generasyonu (F9) temsil etme oranları ile genotipler arası farklılığın önemini belirlemek amacıyla, tesadüf blokları deneme deseni’ne göre 4 tekerrürlü olarak, 2014 yılında, Kahramanmaraş’ta yürütülmüştür. Çalışma sonucunda, genotipler arası farklılıkların lif inceliği dışında, diğer özelliklerde önemli olduğu ve seçilen tek bitkilerin F9 generasyonunu minumum %80.6 (lif üniformitesi) maksimum ise %93.8 (lif mukavemeti) oranında temsil ettiği saptanmıştır. Kahve lifli F9 kombinasyonları, çırçır randımanı yönünden, Giza 45 (Gossypium barbadense L.) ile beyaz lifli diğer ebeveynler (Gossypium hirsutum L.) arasında yer alırken, lif uzunluğu, lif mukavemeti, lif olgunluğu ve kısa lif içeriği yönünden beyaz lifli ebeveynlerden negatif ayrışmışlardır. Ayrıca, F9 kombinasyonları çırçır randımanı yönünden Giza 45 ve beyaz lifli diğer ebeveynlerle, lif uzunluğu, lif mukavemeti ve lif uzunluk uyumu yönünden ise Giza 45 ile rekabet edememiş olmakla birlikte, diğer yönden, Kahve 233 kombinasyonu lif inceliği, lif uzunluğu, lif mukavemeti, lif üniformitesi ve lif verimi, Kahve 235 F9 kombinasyonunun ise kütlü pamuk verimi yönünden diğer F9 kombinasyonlarından pozitif ayrışmış ve önemli bulunmuştur.

Abstract

Cotton plant (Gossypium spp.) has different natural fiber colors such as brown, green and gray with white. In this study which conducted in Kahramanmaraş conditions with randomized blocks design in 2014, representation rates of the single plants having brown fiber which selected from F9 combinations of them were determined in terms of seed cotton yield, gin turn out, fiber yield and seven fiber properties. As a result of the study, though the genotypic differences were determined insignificant in terms of fiber fineness, were found verry important in terms of other characteristics and the represent ratios of single plants were found minimum 80.6% (fiber uniformity) and maximum 93.8% (fiber strength). While the F9 generations that have brown fiber is located between Giza 45 (Gossypium barbadense L.) and other parents which having white fiber due to their gin out turn, negatively had differentiated from parents which having white fiber in terms of fiber length, strength, maturity and short fiber content. İt was determined that all combinations having brown fiber could not compete not only Giza 45 but other parents having white fiber also in terms of gin out turn. Moreover, these combinations could not compete with Giza 45 in terms of fiber length, strength and uniformity ratio also. On the other hand, it was determined that while the Brown 233 hybrid was separated from other hybrids in terms of fiber content, length, strength, uniformity and seed cotton yield, the Brown 235 had separated due to seed cotton yield too.

Anahtar kelimeler: Kahve renkli pamuk, F9 kombinasyonu, Tek bitki seleksiyonu, Kahramanmaraş