Dergiler / Maarif Mektepleri Uluslararası Sosyal ve Beşeri Bilimler Dergisi / 2017 / Cilt: 1 - Sayı: 1

Sosyolojik Kur'an Okumalarının İmkanı

Possibilities Of Sociological Qur'anic Studies

Sayfa
26–35
DOI
—

Özet

Kur’an, öncelikle bir insan peygambere, önce yakınındakileri olmak üzere herkesi uyarmak, öğretmek, değiştirmek, en üst varlığa iradi ve akli olarak bağlamak üzere gönderilmiştir. Muhatabı birey ve toplum olmak üzere kendi değer skalasının gerçekliğini bizzat Peygamber aracılığıyla pratiğe dönüştürmüş ve takip edenlerini de benzeri bir yapı içinde tutmanın evrensel ilkelerini onlara Peygamberin derin tebliğ, açıklama, yaşama, açıklığa kavuşturma ve kısıtlamalarıyla birlikte miras bırakmıştır. Sosyoloji ise en temelde toplumu anlama, açıklama, toplumsal grup, kurum ve olayları sistematik incelemeyi konu ediniyor olması hasebiyle Kur’an ile hedef kitleler anlamında ortak konulara sahip görünmektedir. Elbette biri ilahi bir kitap, diğeri toplumu anlama amacında kendine has yöntemi olan bir ilim dalıdır. Bu ikisi her ne kadar kaynak, yöntem, amaç ve ilkeler bazında pek çok farklılıklar taşıyorsa da birbirlerine konular itibariyle kaynaklık teşkil etmesi de mümkündür. Zira sosyoloji, Müslüman toplumu anlamak için onun anlam haritasına ihtiyaç duyarken, Kur’an’ın sunduğu ilkeler, örnek olaylar ve kavramlara işe koşulabilmekte; Kur’an’ın toplumsal hedeflerini görmek, anlamak ve gerçekliğini test etmek için toplumsal yapı ve kurumlardaki sosyolojik araştırmalara ihtiyaç vardır. Son zamanlarda yapılan Kur’an sosyolojisi vb. adlardaki çalışmalar böyle bir ihtiyacın tipik örnekleridir. Bu bağlamda çalışmanın konusu sosyolojik Kur’an okumalarının imkanını ele almaktır. Amacı ise Kur’an ve sosyoloji ilişkisinin doğası, zorluğu ve yöntemsel unsurlarının neleri kapsaması gerektiğini anlayıcı bir tarzda ortaya koyma girişimi olarak ifade edilebilir.

Abstract

First of all, the Qur'an has been sent to human prophet to warn everyone including those near him, to teach, to change, and to connect to Allah in a mighty and intelligent way. He transforms the reality of his own value scale, the individual and society, into practice through the Prophet himself. The Prophet inherited the universal values of the Qur'an along with his profound communication, explanation, living, clarification, and restrictions.Sociology, on the other hand, is about systematically understanding society, social groups, institutions and events. Therefore, they seem to have common issues in terms of the Qur'an and the target masses. Of course, one is a divine book, a knowledge which is its own method of understanding the other society. Although these two have a lot of differences in terms of source, method, purpose and principles, it is also possible that they constitute a source for each other. Because sociology needs its meaning map to understand Muslim society, principles, case studies and concepts from the Qur'an. On the other hand, there is a need for sociological research in social structures and institutions to see, understand, and test the Qur'an's social goals. Recent studies on Qur'anic sociology, Islamic Sociology, Religious Sociology, etc. are typical examples of such a need. The subject of studying in this context is to discuss the possibility of reading the sociological Qur'an. The aim is to explain what the nature, the difficulty and the methodical elements of the Qur'an and sociological relation should cover.

Anahtar kelimeler: Sosyolojik, Kur'an çalışmaları, Din Bilimleri, Müslüman Toplum, Kur'ani yöntem