Dergiler / Hacettepe Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları (HÜTAD) / 2013 / Cilt: 18 - Sayı: 18

XVIII. YÜZYILIN VAK’ANÜVİS ŞAİRİ ÂSIM: HAYATI, ESERLERİ, SANATI

XVIIIth Century Historian Poet Âsım: His Life, Works and Art

Sayfa
207–229
DOI
—

Özet

Küçük Çelebizâde İsmail Âsım Efendi, XVIII. yüzyıl Divan şiirinin vak’anüvis şairlerinden biridir. Çeşitli görevlerde bulunduktan sonra yaşamının son yılında şeyhülislamlık makamına atanmıştır. Kimi tezkireler, edebiyat tarihleri, divanlar, biyografiler ve mevki sahiplerine göre hazırlanmış bazı eserlerde onun hakkında bilgi bulmak mümkündür. Âsım’ın bizzat kaleme aldığı eserlerinde de hayatı ve sanatına dair bir takım bilgiler yer almaktadır. Hem şair, hem vak’anüvis hüviyetiyle XVIII. yüzyılın edebiyat dünyasında yer almıştır. Eserleri arasında özellikle Divan’ı ve Tarih’i önemlidir. Devrin Osmanlı toplum hayatının şiir dünyasına yansımaları söz konusu olduğunda, onun tarihçi yönü şairliğine yön vermiştir. Olayları ve mekanları daha detaylı ve gerçekçi gözlemlerle şiirlerinde anlattığı görülmektedir. ‘Sebk-i Hindî’ ve ‘Hikemî’ Üslûpta yazdığı şiirleri dikkat çekicidir. XVIII. yüzyıl Divan şiirinde öncü değil takipçi şairlerden olmuş, Nâbî ve Nedîm tarzlarını sürdürmüştür.

Abstract

Küçük Çelebizâde İsmail Âsım Efendi is one of the Divan poets and historians who lived in the XVIIIth century. Throughout his life he served in many varied occupational positions and in his later years he served as sheikhulislam. Among his woks, his Divan and History are of significant. Since he was a historian, his poems reflected the Ottoman society of the related century. His poems narrated the events and places in a detailed and realistic manner. Literary historical works, divans of other poets, biographies, and other old sources included information about him. In addition some of Âsım’s works also provided information about his life and art. His poems written in traditions of ‘Sebk-i Hindî’ and ‘Hikemî’ Style have been very interesting. He was not aleading but a follower poet in the Divan poetry of the XVIIIth century and followed the styles of Nâbî and Nedîm.

Anahtar kelimeler: XVIII. yüzyıl, Osmanlı İmparatorluğu, Divan şiiri, vak’anüvis şairler, Çelebizâde Âsım