Tasarıma Evrimsel Bir Bakış: Türkiye’ye Özgü Sigara Paketi Tasarımlarındaki Değişimin Analizi

Özet

Bu araştırmada, 20. yüzyılın başından günümüze, Türkiye’ye özgü sigara paketlerini içeren bir koleksiyon üzerinden,‘nesnelerin tasarımı zamanla nasıl ve neden değişir’ problemi incelenmektedir. Evrimsel bakış açısı ile tasarımcı, tasarımortamı ve zaman etkileri bir arada düşünülerek ‘tasarımda değişim’ olgusu vurgulanmıştır. Araştırmanın kavramsal çerçevesişu şekildedir: i) Evrimsel düşünce ve bilimde biyolojik bakış açısı, ii) Darwinci evrim teorisi ve memler, iii) Tasarım nesneleriaraştırması: Türk sigaraları ve sigara paketleri. Sigara paketleri çalışmalarından elde edilen ve değerlendirilen veriler,yapılan literatür çalışması ile karşılaştırıldığında olumlu sonuçlar vermiştir. Bu metodolojik çerçeve ile gerçekleştirilençalışmalar, ‘Türk sigara paketi tasarımlarının zaman içinde değişimi’ olgusunun anlaşılmasına ve tasarım tarihi ile tasarımevrimi temel bilgilerine katkı sağlamıştır. Evrim çalışmasına uygun olarak sigaralar ve paketlerinin karmaşık bir yapıyasahip olduğu, Darwinci evrim süreçlerine uygun olan bir değişim geçirdiği, mem çeşitleri ile makro ve mikro düzeydekiilişkilerin daha sistematik bir şekilde kurgulanabildiği, daha mikro düzeyde bir çalışma ile yöntemin geliştirilebileceği vegenel anlamda Türk sigaralarının standardizasyona uğradığı gösterilmiştir.Anahtar Sözcükler: Tasarım Tarihi, Darwinci Evrim Teorisi, Memler, Ürün Tasarımı, Ambalaj Tasarımı, Türk Sigara Paketleri.