Bazı Ekmeklik Buğday Genotiplerinin Verim Stabilitelerinin Parametrik ve Parametrik Olmayan Metotlarla Değerlendirilmesi

Evaluation of Some of Bread Wheat Genotypes Yield Stability with Parametric and Non-Parametric Methods

Mehmet ŞAHİN, Aysun GÖÇMEN AKÇACIK, Seydi AYDOĞAN, Sümerya HAMZAOĞLU, Enes YAKIŞIR

Özet

Bu çalışma 16 ekmeklik buğday çeşidi ve 2 adet ileri çıkmış hattın verim performanslarını ve stabilitelerini değerlendirmek amacıyla yapılmıştır. Bahri Dağdaş Uluslararası Tarımsal Araştırma Enstitüsü merkez arazisinde 2009-2014 yetiştirme döneminde 6 çevrede, tesadüf blokları deneme deseninde, üç tekerrürlü olarak yetiştirilmiş 18 ekmeklik buğday genotipinin tane verimleri, 11 adet parametrik (bi, R2, S2di, Wi2, S2i, CVi, σi 2, P59, α, λi, Pi)stabilite parametresi, 5 adet parametrik olmayan stabilite parametresi (Si(1), Si(2),Si(6), TOP, RS) ile değerlendirilmiştir. Genotip x çevre interaksiyonu, stabilite metotları arasındaki korelasyon ve stabil çeşitler belirlenmiştir. İncelenen stabilite parametrelerine göre tane verimi yönünden G7, G8, G6, G17, G5 stabil genotiplerdir. G5 genotipi stabil fakat düşük verime sahip olmuştur. G13, G4, G12, G2 ve G11 ise yüksek verimli stabil olmayan genotipler olarak belirlenmiştir. Tane verimi ve bi, S2i, αi, Pi, Si(6), TOP, RS stabilite parameters arasında yüksek ve önemli korelasyon bulunmuştur

Abstract

This study was made to evaluate to the yielding performance and stability of 16 bread wheat cultivars and 2 advanced lines. Grain yield of 18 bread wheat genotypes which were grown in a randomized complete block design with three replications in 6 environments from 2009 to 2014 growing seasons in Bahri Dagdas Agricultural Research Enstitute central location were evaluated with 11 parametric (bi, R2, S2di, Wi2, Si, CVi, σi 2, P, αi, λi, Pi ) stability parameter and 5 non-parametric (Si(1), Si(2),Si(6), TOP, RS )stability parameter. Genotype x environment interaction (GEI), correlation between the stability methods and stable varieties were determined. According to the examined stability parameters G7, G8, G6, G17, G5 were stable genotypes in terms of grain yield. G5 genotype were stable but low-yielding. G13, G4, G12, G2 and G11 were determined as high-yielding but unstable genotypes. High and significant correlation was found between grain yield and bi, S2i, αi, Pi, Si(6), TOP, RS stability statistics

Anahtar kelimeler: Ekmeklik buğday, verim, parametrik, parametrik olmayan stabilite ölçüleri