Dergiler / Manisa Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi / 2019 / Cilt: 17 - Sayı: 4

II. Meşrutiyet Dönemi İzmir’den Amerika’ya İhraç Edilen Ürünler (1909-1911)

Exported Goods From Izmir to America During Constitutional Period II (1909-1911)

Sayfa
216–238
DOI
—

Özet

Osmanlı Devleti ile Amerika Birleşik Devletleri arasındaki ilişkiler, 7 Mayıs 1830 tarihli “Seyri Sefain ve İcrayı Ticarete Dair” bir “Muahede-i Hümayun” antlaşması ile resmî olarak başlamıştır. Bu antlaşmayı 25 Kasım 1838 yılında Fransa ile yapılan antlaşma takip etmiş, pek çok devletle birlikte Amerika Birleşik Devletleri de dolaylı olarak bu antlaşmanın geçerli olduğu devletlerden sayılmıştır. İki ülke arasında yapılan son antlaşma ise 13 Şubat 1862 tarihli Türk–Amerikan Ticaret Antlaşması olmuştur. Hem 1830 tarihli antlaşma hem de 1838 ve 1862 yılında yapılan ticaret antlaşmaları ile geniş haklar elde eden Amerikalılar, antlaşmanın kendilerine verdiği yetki ile Osmanlı coğrafyasının önemli noktalarına dağılarak Amerika ile Osmanlı Devleti arasındaki ticareti başlatmıştır. İstanbul’dan sonra Osmanlı’nın en kozmopolit şehri sayılan ayrıca önemli bir ticaret limanı olan İzmir, iki ülke arasındaki ticarette önemli noktalardan biri olmuştur. Amerika’dan özellikle sanayi ürün ithal eden Osmanlı Devleti, İzmir’den Amerika’ya ise meyan kökü, tütün, meşe palamudu, zeytin, afyon, zımpara, krom gibi ürünler ihraç etmiştir.

Abstract

Official relations of the Ottoman Empire and the United States started with “Seyri Sefain ve İcrayı Ticarete Dair Muahede-i Hümayun” treaty on May 7th, 1830. This treaty was followed by a treaty with France on 25 November 1838. The United States of America, together with many countries, had been indirectly included in this treaty. The last treaty between the two countries was the Turkish-American Trade Agreement dated February 13, 1862. Americans acquired vast rights with both 1830 and 1862 treaties. After the treaties, American merchants came to the Ottoman Empire for trade. Izmir was one of the important cities for trade in Ottoman. Izmir, which was also considered to be the most cosmopolite city of the Ottoman Empire after Istanbul, had been one of the important points in trade between the two countries. The Ottoman Empire, which imported mainly industrial products from America, had exported licorice, tobacco, acorns, olives, opium, emery and chrome products from Izmir to America.

Anahtar kelimeler: Amerika, İzmir, ticaret, ihracat