TÜRKİYE’DE GAGAUZ HALK KÜLTÜRÜ, TARİHİ, DİLİ VE EDEBİYATI ÜZERİNE YAPILAN YAYINLARA TOPLU BİR BAKIŞ

Özet

Ortodoks Türkler Gagauzlar, günümüzde yoğun olarak Moldova Gagauz Yeri’nde, Ukrayna’da, Polonya’da, Bulgaristan’da ve Romanya’da yaşamaktadırlar. Az sayıda Gagauz’un Türkiye, Yunanistan, Azerbaycan ve Orta Asya Türk Cumhuriyetlerinde yaşadığı biliniyor. Türkiye’de Gagauz tarihi, dili, edebiyatı, sanatı ve halk kültürü üzerine sistemli araştırma ve yayınlar 1930’lu yıllarda başlamıştır. Yaşar Nabi Nayır’m Balkanlar ve Türkler (1936) ve M. Türker Acaroğlu’nun Atanas M anoftan çevirdiği Gagauzlar (1939) kitaplarıyla, yine Yaşar Nabi Nayır’ın Varlık’taki makaleleri (1936-1937), Petri Zevrak’ın Halk Bilgisi Haberleri ve Varlık’ta yayımlanan (1938-1939) Gagauz halk kültürü derlemeleri ilk yayınlar olarak değerlendirilebilir. Diğer yandan; Prof.Dr. Akdes Nimet Kurat, Prof. Dr. Hüseyin Namık Orkun ve Prof. Dr. Reşit Rahmeti Arat gibi bilim adamları da 1930’lu- 1940’lı yıllarda Hristiyan Türkler gerçeğini tarihî açıdan incelemişlerdir.