Dergiler / Pamukkale Tıp Dergisi / 2019 / Cilt: 12 - Sayı: 2
Çölyak hastalarında ve sağlıklı çocuklarda laktoz malabsorbsiyonu
- Sayfa
- 321–328
- DOI
- —
Özet
Amaç Laktoz malabsorbsiyonu, doğuştan, primer veya sekonder olarak ortaya çıkabilir. Çölyak hastalığı, sekonder laktoz malabsorbsiyona neden olan bir hastalıktır. Bu çalışmada, çölyak hastası çocuklar ile sağlıklı çocuklarda laktoz hidrojen nefes testi ile laktoz malabsorbsiyon sıklığının belirlenmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem Çalışmaya, 64 çölyak hastası ve 52 sağlıklı çocuk dahil edildi. Çölyak hastaları yeni tanı alanlar ve takipli çölyak hastaları olarak iki gruba ayrıldı. Takipli çölyak hastaları tedaviye (glutensiz diyete) tam uyumlu olanlar ve tedaviye uyumsuz olanlar olarak iki grupta incelendi. Laktoz hidrojen nefes testi 0-500 ppm hidrojen seviyesini algılayabilen ve 1 ppm düzeyinde duyarlı gaz analiz cihazı kullanılarak yapıldı. Bulgular Çocukların ortalama yaşı 10,4 ± 4,5 yıldı. Çölyak hastalarının 16’sı yeni tanılı, 48’i takipli idi. Takipli çölyakların 24’ü (%50) glutensiz diyete tam uyumluydu. Yeni tanı çölyak hastalarının %62,5’inde, glutensiz diyete uyumsuz olanların %54,2’sinde, glutensiz diyete tam uyumluların %33,3’ünde, sağlıklı çocukların ise %19,2’sinde laktoz hidrojen nefes testi pozitifti. Yeni tanılı ve glutensiz diyete uymayan çölyak hastalarının laktoz hidrojen nefes testi pozitiflik oranı (sırasıyla, %62,5; %54,2), sağlıklı çocuklardan (%19,2) anlamlı olarak yüksekti (sırasıyla, p=0,002 ve p=0,003). Hem çölyak hastalarında hem de sağlıklı çocuklarda, laktoz hidrojen nefes testi pozitif olanların beden kitle indeksi z skoru, negatif olan çocuklardan anlamlı olarak düşüktü (p<0,001, p=0,041; sırasıyla). Sonuç Çalışmada, çölyak serolojisi pozitif olan hastalarda laktoz hidrojen nefes testi pozitifliği anlamlı olarak yüksek bulundu. Çölyak hastalığında laktoz hidrojen nefes testi ile laktoz malabsorbsiyon sıklığı ve mukozal hasar indirekt olarak saptanabilir. Laktoz malabsorbsiyonu, beden kitle indeksi düşük olan çocuklarda daha sık görülmektedir.
Abstract
Purpose. Lactose malabsorption (LM) can be congenital, primary, or secondary. Celiac disease (CD) is a secondary cause of lactose malabsorption. This study aimed to determine lactose malabsorption frequency using a lactose hydrogen breath test (LHBT) in children with celiac disease and healthy children. Materials and methods. The study included 64 children with CD and 52 healthy controls. Celiac patients were divided into groups as newly diagnosed and followed celiac patients. The latter were divided into groups as compliance or noncompliance with gluten-free diet (GFD). LHBT was performed using a gas analyser with a 1-ppm sensor sensitivity of hydrogen levels of 0–500 ppm.Results. Mean age of the children was 10.4 ± 4.5 years. Sixteen of the patients had newly diagnosed celiac disease, and 24 (50%) were compliant with GFD. LHBT results were positive in 62.5% of the newly diagnosed CD patients, 33.3% of those compliant with GFD, 54.2% of those non-compliant with GFD, and 19.2% of controls. A significantly higher proportion of newly diagnosed CD (62.5%) and non-compliant with GFD (54.2%) had positive LHBT results than controls (19.2%) (p=0.002 and p=0.003, respectively). The body mass index z scores of the children with LHBT positivity were significantly lower than others in both healthy children and children with CD (p<0.001, p=0.041, respectively). Conclusion. In our study, the frequency of LHBT positivity was significantly higher in celiac patients with positive celiac serology.LHBT identified mucosal damage as indirect in celiac disease. Lactose malabsorption is more common in children who have low body mass index.