Dergiler / Bahçe / 2018 / Cilt: 47 - Sayı: Özel Sayı 1

OMCADAN SALAMURAYA YAPRAKTA AĞIR METAL DEĞİŞİMİ

VARIATION IN LEAF HEAVY METAL CONCENTRATIONS FROM THE GRAPEVINE TO BRINE

Dergi
Bahçe
Sayfa
43–48
DOI
—

Özet

Asma yaprağının gıda olarak kullanılması Anadolu bağcılık kültürünün bir ürünüdür. Farklı ülkelerde de tüketilen asma yaprağı, yaprağı yenen sebzelerde bulunan besin öğeleri ile kıyaslanmaktadır. Bu çalışma; 2013 yılında Tokat ili Niksar ilçesinde dört farklı üretici bağında gerçekleştirilmiştir. Çalışmada örneklerin yetiştiği bağ toprağı, salamura yapımında kullanılan su, taze ve salamura edilmiş yapraklarda ağır metal (Cu, Zn, Cd, Pb ve Ni) analizleri yapılmıştır. Genel olarak Cu, Zn, Cd, Pb ve Ni içerikleri sırasıyla; bağ topraklarında 0.615–5.785 ppm, 0.045–0.320 ppm, 0.003–0.023 ppm, 0.054–0.208 ppm ve 0.014–0.551 ppm arasında; salamura yapımında kullanılan sularda 0.01–0.02 ppm, 0.001–0.004 ppm, 0.001 ppm, 0.024–0.027 ppm ve 0.054–0.058 ppm arasında; yaprakta 8.2–14.6 ppm, 12.2–13.8 ppm, 0.028–0.061 ppm, 0.388–0.697 ppm ve 0.235–0.634 ppm arasında değişmiştir. Bu değerler belirlenen limit değerlerin altında yer almaktadır. Narince asma yapraklarında omcadan salamura aşamasına kadar üretim ortamlarından (toprak, su, işleme tekniği vb.) insan sağlığı açısından risk teşkil edecek düzeyde ağır metal geçişinin olmadığı tespit edilmiştir.

Abstract

Grapevine leaves are used as a food stuff in Anatolian viticulture. Grape leaves are also consumed in several other countries and they are mostly compared with the nutrients of fresh edible vegetable leaves. This study was conducted in 2013 over four different producer vineyards in Niksar town of Tokat province. Heavy metal analyses (Cu, Zn, Cd, Pb and Ni) were performed on vineyard soils, brine, fresh and brined grape leaves. In general, Cu, Zn, Cd, Pb and Ni contents varied respectively between 0.615–5.785 ppm, 0.045–0.320 ppm, 0.003–0.023 ppm, 0.054–0.208 ppm and 0.014–0.551 ppm in vineyard soils; respectively between 0.01–0.02 ppm, 0.001–0.004 ppm, 0.001 ppm, 0.024–0.027 ppm and 0.054–0.058 ppm in brine; and respectively between 8.2–14.6 ppm, 12.2–13.8 ppm, 0.028–0.061 ppm, 0.388–0.697 ppm and 0.235–0.634 ppm in brined leaves. All these values were below the specified limit values. It was concluded for Narince grape cultivar that heavy metal transition levels from the production environments (soil, water, processing technique and etc.) were not at risky levels.

Anahtar kelimeler: gıda güvenliği, salamura suyu, taze asma yaprağı, Cd, Pb