Dergiler / Yerbilimleri / 2021 / Cilt: 42 - Sayı: 2
Muğla Fayı, GB Türkiye: Morfometrik, Jeomorfolojik ve Paleosismolojik Yeni Bulgular
- Dergi
- Yerbilimleri
- Sayfa
- 232–260
- DOI
- —
Özet
Muğla Fayı, GB Anadolu’da yer alan aktif bir normal faydır. Muğla ve batısında BKB-DGD konumlu paralel fay kollarından oluşan yapı Muğla doğusunda daha basit bir geometri kazanarak KB-GD konuma döner. Çoğunlukla kristalize kireçtaşı ve mermerleri kesen fay Muğla Havzası’nın KD kenarını kontrol eder. 25 km uzunluğundaki fay boyunca yer yer fay şevleri açık olarak görülür. Yüksek eğimli ve GB’ya eğimli fay şevleri çoğunlukla kalın yamaç molozlarıyla örtülmüştür. Muğla Fayı’nın aktivitesini araştırmak için morfometrik ve paleosismolojik çalışmalar yapılmıştır. Hipsometrik integral (HI), vadi tabanı genişliğinin vadi yüksekliğine oranı (Vf) ve dağ cephesi eğriliği (Smf) indisleri, Muğla Fayı’nın morfolojiyi kontrol ettiğini ve tektonik süreçlerin erozyonal süreçlere göre daha baskın olduğunu göstermiştir. Muğla il merkezinde yer alan bir inşaat yarması paleosismolojik açıdan incelenmiştir. Bu yarmada elde edilen veriler MÖ 6000 yılı civarında bir deprem olduğunu ortaya koymuştur. Bunun dışında MÖ 5200 yılından sonra en az bir (muhtemelen iki) önemli deprem daha meydana geldiği belirlenmiştir. Bu iki (veya üç) eski depremin yüzey kırığı oluşturacak büyüklükte olduğu ve en az M ≥ 6 olması gerektiği anlaşılmıştır.
Abstract
Muğla Fault is an active normal fault located in southwest Anatolia. It is represented by WNW-ESE trending parallel fault segments in the vicinity of Muğla city while it has more simple geometry towards SE with a trend of NW-SE. The fault controls the northeastern boundary of the Muğla basin and cuts mainly through crystallized limestone and marble. Fault scarps are clearly visible in places along the 25 km long fault. The fault planes with a high dip angle to SW are generally covered by thick slope deposits. In this study, morphometric and paleoseismologic investigations were performed in order to investigate the tectonic activity of the Muğla Fault. The calculated morphometric indices; hypsometric integral (HI), ratio of valley floor width to valley height (Vf), mountain front sinuosity (Smf), revealed that the Muğla Fault controls the morphology and tectonic processes are more dominant than erosional processes. An excavated surface in a construction area in the Muğla city center was studied for collecting paleoseismological data. The data from this surface suggest a historical earthquake that occurred around B.C. 6000 and at least one (possibly two) paleoearthquake(s) after B.C. 5200. We suggest that the two (possibly three) paleoevents, which are determined in this study, were able to rupture the surface and the magnitude of each event was M ≥ 6.