Parti ve Cemiyet Arasında: Parti Tipolojisi ve Kadın Politikaları Bağlamında İttihat Terakki

Between Party and Committee: Party of Union and Progress as Part of Party Typology and Women’s Policies

Özet

İttihat Terakki örgütü, Türk siyasi hayatında çok önemli bir yer tutmaktadır. Hem ilk siyasi parti olmasından hem de mutlak monarşi karşısında kazanılan bir zafere imza atmasından dolayı İttihat Terakki’nin bu önemli yeri işgal ettiği söylenebilir. İttihat Terakki Cemiyeti askeri ve askeri tıbbiye mensubu bir grup öğrenci tarafından kurulmuştur. Önceleri gizli bir teşkilat gibi çalışan İttihat Terakki sonraları toplumsal alana yayılmış ve son olarak da siyasal bir partiye doğru ilerlemiştir. İttihat Terakki her ne kadar tarihsel süreç içerisinde olumsuz eleştirilere tabi tutulsa da hem geç dönem Osmanlı ve hem de erken dönem Cumhuriyet Dönemi’nde kayda değer etkiler bırakmıştır. Bu bağlamda bu çalışmada bir siyasal parti olarak İttihat Terakki’nin tarihsel-sosyolojik arka planı, düşünsel temelleri, siyasi parti tipolojisindeki yeri ve kadın politikaları mercek altına alınmaya çalışılmıştır.

Abstract

Party ofUnion and Progress takes an essential place in Turkish political life. Since both it was the firstpolitical party and won a victory over the absolute monarchy, this essential place of the Party of Unionand Progress can be proved. The Party ofUnion and Progress was established by a group ofstudents whowere military and military medicine men. Union and Progress that worked like secret service, in thebeginning, spread into the social sphere afterward and moved towards to being a political party. Much asthe Committee of Union and Progress has been negatively criticized within the historical process, it leftsignificant effects in both the late-term Ottoman and early period of Republic. In this regard, this studyendeavored to scrutinize historical-sociological background, intellectual foundations, the position ofpolitical party typology and women’s policies ofUnion and Progress.