Rıza Tevfik Bey'in Dinî Düşüncesi

Özet

Makalede Filozof Rıza Tevfik Beyin dinî düşüncesini ortaya koymaya çalıştık. Lisedüzeyinde Türkiyede ilk defa olmak üzere felsefe dersleri vermesi, o zamankiüniversitede felsefe ve estetik dersi hocalığı yapması, felsefe terimlerininaçıklanmasına yönelik oluşturulan komisyonda yer alması, bir felsefe ders kitabıyazması ve felsefe sözlüğü yazmaya girişmesi, onun felsefe alanındaki yetkinliğinigöstermesi bakımından önemlidir. Ancak siyasi ve ekonomik krizlerle beraberdevletin içinde bulunduğu sosyokültürel bunalımın topluma yansımasının bir sonucuolarak dönemin Türk aydınlarında görülen fikirsel karmaşanın filozof için de geçerliolduğunu söylemek gerekir. O, gençlik zamanlarında aydınlanma dönemiansiklopedistlerinin ve ilkçağ şüphecilerinin etkisinde kalmışsa da, olgunlukdönemlerinde öz kültürüne dönerek ve vahdet-i vücûd düşüncesini benimseyerek busorunu halletmiştir

Abstract

In this paper, an Ottoman intellectual and philosopher Rıza Tevfik Bey s religiousthought will be presented. Important features remarking his competence inphilosophy are that he gave lectures on philosophical issues at high school for the firsttime in Turkey and lectures on philosophy and aesthetics at university, he worked ina commission established to find definitions for philosophical terms, and he wrote aphilosophy text book and attempted to write a dictionary of philosophy. However, asa result of the reflection of socio-cultural crisis in society, it is essential to say thatideological confusion experienced by Turkish intellectuals was also influential for thephilosopher. Though he was influenced by the e ncyclopaedists of the Age ofEnlightenment and the sceptics of the First Age in his youth, he tried to solve thisproblem through retracting his own culture and adopting the idea of the Oneness ofBeing (wahdat al- wujûd) in his period of maturity.