DİKİLİ’NİN KÖYLERİNDE CENAZE TÖRENLERİNİN DEĞİŞEN UYGULAMALARI

Özet

Bu makalede Dikili’nin köylerinde, ölüm sonrasına ilişkin geleneksel uygulamalardakideğişimler değerlendirilmektedir. Geçiş ritüellerinden biri olan ölüm sonrasına ilişkin olarakgörülen uygulamalar, toplumlara göre farklılaşabilir. Dikili’nin köylerinde ölüm sonrasınailişkin uygulamalar değerlendirildiğinde; Ortaasya ile ilişkilendirilen geleneksel uygulamalarınMüslümanlık geleneği ile bağdaştırmacı olarak devam ettiği görülürken, bazı geleneklerin dedeğişmeye başladığı saptanmıştır.Modernleşme ile iletişim ve ulaşımda sağlanan kolaylıkların, geleneksel uygulamalardadeğişiklik yarattığı gözlenmiştir. Köylerin, Büyükşehir Belediyelerine bağlanması ile bir yandanbelediyenin sağladığı hizmetlerin köylere ulaşması, diğer yandan göç olaylarının yaşanmasıve köyden ayrılarak kentlerde yaşayanların yeni bilgileri köye taşımaları ile gelenekseluygulamalardan bazılarının hızla yok olmaya başladığını belirtmemiz olanaklıdır. Diğer yandandışarı göç olayının diğer köylere göre daha az olduğu köylerde; geleneksel uygulamaların dahayavaş değiştiği belirlenmiştir.Köylerde yakın tarihe kadar “yeri kaybolsun” diye mezar yaptırılmaz, dolayısıyla mezarlıkziyareti de yapılmazmış. Bir yandan göç edenlerin köye ziyaretleri aracılığı ile getirdiği yenilikler,diğer yandan ulaşım ve iletişim alanında yaşanan değişimlerin kolaylıklar yaratması sonucunda;köyde yaşayanların mezar yapımı ve ziyareti ile ilgili düşünce ve pratiklerinde geçmişe görefarklılıkların oluştuğu gözlenmiştir.Çalışma; Temmuz 2016’da Dikili’nin köylerinde yaşayan ve kendilerini Yörük ve BalkanGöçmenleri, Çepni ve Roman olarak tanımlayanlar ile görüşülerek elde edilen bulgularadayanmaktadır. Ölüm sonrası uygulamalara ilişkin bilgiler, sözlü tarih yöntemi kullanılarakgörsel/işitsel kayıt altına alınmıştır. Kayıtlar deşifre edilerek; yorumlanarak değerlendirilmiştir.