Fotoğraftan Metne Sızanlar: Orhan Pamuk’un “Resimli İstanbul” Kitabında Fotoğrafın Metinle Kurduğu İlişkiyi Okumak

Özet

Bu çalışma, fotoğraf ile edebi bir metnin birbiri ile ilişkisi üzerine odaklanmaktadır.Orhan Pamuk 2003 yılında İstanbul-Hatıralar ve Şehir adlı kitabını200 fotoğraf ile yayınlamış ancak daha sonra kitaba 230 tane fotoğraf daha ekleyerekve ebatlarını büyüterek yeniden, Resimli İstanbul – Hatıralar ve Şehiradıyla 2015 yılında baskıya vermiştir. Böylece kitap, fotoğraf ve metin ilişkisikuvvetlendirilerek ve fotoğrafın yarattığı etki arttırılarak, metinlere dayananbir kitaptan, görselliğe dayanan bir kitaba dönüşmüştür. Bu çalışmanın amacıda fotoğrafların yarattığı görsel ve imgesel gücün metinler üzerinde nasıletki yarattığı ve tam tersi bir noktadan hareketle de, metinlerin fotoğraflarlanasıl ilişkiye girdiğinin incelenmesine dayanmaktadır. Fotoğraf ve edebiyatınüretim şekli ve niteliği bakımından farklı sanatsal çerçevelere sahip olmalarıbirbirleri ile hangi noktalarda etkileşime girdikleri konusunu daha da önemli hale getirmektedir. Bütün bu çalışma dâhilinde; bellek, geçmiş, hatırlamave fotoğrafın bu alanlara nasıl hizmet ettiği, sanatsal üretimi hangi oranlardabeslediği araştırılmıştır. Özellikle romanın görüntü ile nasıl etkileşim içine girdiği,Resimli İstanbul – Hatıralar ve Şehir kitabı, yorumlayıcı bir sosyal bilimyaklaşımı içerisinde incelenerek ortaya konulmaya çalışılmıştır. Bu etkileşimiçerisinde fotoğrafların metin ile eş zamanlı bir biçimde anlatıyı kuvvetlendirdiği,iki farklı alanın birçok noktada kesiştiği görülmüştür.