HAM İPEK KUMAŞIN GÜÇ TUTUŞURLUK ÖZELLİĞİNİN GELİŞTİRİLMESİ

Özet

Bu çalışmada, ham ipek kumaşın güç tutuşurluk özelliğini geliştirebilmek amacıyla, organofosfor esaslı güç tutuşurluk maddesi emdirme-kurutma-kondenzasyon-yıkama işleminde kullanılmıştır. Ipek lifinde, fibroin kısmını çevreleyen serisin yapının herhangi bir kimyasal terbiye işlemi öncesinde uzaklaştırılması gerekmektedir. Ham ipek kumaşın hidrofobik özelliğinden kaynaklanan zayıf ıslanabilirlik özelliğini geliştirmek amacıyla, yüksek miktarda su, kimyasal ve enerji harcayan serisin giderme işlemi uzun yıllardır kullanılan gerekli bir işlemdir. Bugünün koşullarında, çevresel kaygılar nedeniyle su-kimyasal tasarruf eden metotlar tekstil terbiye işlemlerinde büyük önem arz etmektedir. Bu amaçla; güç tutuşurluk bitim işlemi öncesinde, farklı güçlerde farklı sürelerde ve farklı gazlarla düşük sıcaklıkta plazma işlemi bazı ham ipek kumaşlara uygulanırken, diğer ham ipek kumaşlara ise konvansiyonel serisin giderme işlemi uygulanmıştır. Numunelerin sırasıyla güç tutuşurluk, hidrofilite ve ağırlık-kaybı testleri yapılmıştır. Morfolojik analizler SEM ile test edilirken, kumaşların kimyasal yapıları FTIR-ATR ile analiz edilmiştir. LOI sonuçlarına göre, özellikle azot plazma ön işleminin ham ipek kumaşın güç tutuşurluk özelliği üzerinde belirgin bir iyileştirme yaptığı belirlenmiştir. Çalışma çıktısı olarak, ön işlem olarak plazma işleminin yapılmasının hem ham ipek kumaşta güç tutuşurluk özelliğinin geliştirdiği ve hem de ayrıca konvansiyonel serisin giderme işlemine gerek kalmadan ham kumaşta ıslanabilirlik özelliğinin artmasını sağladığı sonucuna varılmıştır.

Abstract

In this study, organophosphorus based flame retardant (FR) agent was used in pad-dry-cure-wash treatment in order to enhance the flame retardant characteristics of raw silk fabrics. Silk material is composed of two cores of fibrion surrounded by a layer of sericin which has to be removed from the whole before any chemical finishing treatment. In order to improve the poor wetting capability arising from hydrophobic character of raw silk fabric, degumming process has been widely used for a long time as a necessary process which consume high amount water, chemicals and energy while causing significant weight-loss after the treatment. In today’s conditions, water/chemical-saving methods take important part in textile finishing treatments because of environmental concerns. For this aim; lowtemperature plasma treatment with various gases at different exposure times in different exposure power were applied on some of the raw silk fabrics before FR finishing process while some of the raw silk fabrics were undergone through conventional degumming processes. Flame retardancy, hydrophilicty, weight losses of the samples were tested, respectively. Morphological analyses of samples were tested by SEM and chemical structures of the fabrics were analyzed by FTIR-ATR. According to LOI test results, it was determined that especially nitrogen plasma pre-treatment had a significant improvement in flame retardancy of raw silk fabric. It was concluded as an output of this study that plasma treatment as a pre-treatment improved the flame retardancy of raw silk fabrics and had a significant effect on increasing wettability properties of raw silk fabrics without the necessity of conventional degumming process.