İŞE TUTKUNLUK: KAVRAMSAL AÇIDAN BİR İNCELEME

Özet

Bu çalışmanın amacı, işe tutkunluğa yönelik kavramsal bir yazın taraması yaparak işe tutkunluğun kavramsal dayanağı, tanımı, kavrama yönelik yaklaşımları ve kavramın diğer kavramlardan farkı gibi bilgileri sistematik bir şekilde incelemek ve Türkçe yazına kazandırmaktır. İşe tutkunluk, kavramsal olarak Kahn'ın (1990) psikolojik koşullar teori- sine dayanmaktadır. İşe tutkunluğa yönelik dört yaklaşım olduğu görülmektedir; ihtiyaç- ları tatmin etme yaklaşımı, tükenmişliğin karşıt savı yaklaşımı, tatmin-bağlılık yaklaşımı ve çok boyutlu yaklaşım. Bu yaklaşımlar incelendiğinde, işe tutkunluğun, koşula bağlı, güdüleyici ve kendi potansiyelini kullanmaktan doğan tatmin edici iş ile ilgili psikolojik bir durum olduğu görülmektedir. Buna göre işe tutkunluk; bireyin kişisel kaynaklarını kullanması ve sosyal ve örgütsel psikolojik ihtiyaçlarının karşılanması vasıtasıyla kendini fiziksel, duygusal ve zihinsel olarak işin işleyişine adaması sonucunda oluşmaktadır. Son olarak, İşe tutkunluk; kavramsal olarak iş tatmini, örgütsel bağlılık, örgütsel vatandaşlık davranışları, akış, psikolojik güçlendirme, olumlu duygulanım, işe bağlılık, moral, tutum, işkoliklik ve kişilik özellikleri gibi kavramlardan farklı olduğu tespit edilmiştir.

Abstract

Bu çalışmanın amacı, işe tutkunluğa yönelik kavramsal bir yazın taraması yaparak işetutkunluğun kavramsal dayanağı, tanımı, kavrama yönelik yaklaşımları ve kavramındiğer kavramlardan farkı gibi bilgileri sistematik bir şekilde incelemek ve Türkçe yazınakazandırmaktır. İşe tutkunluk, kavramsal olarak Kahn’ın (1990) psikolojik koşullar teori‐sine dayanmaktadır. İşe tutkunluğa yönelik dört yaklaşım olduğu görülmektedir; ihtiyaç‐ları tatmin etme yaklaşımı, tükenmişliğin karşıt savı yaklaşımı, tatmin‐bağlılık yaklaşımıve çok boyutlu yaklaşım. Bu yaklaşımlar incelendiğinde, işe tutkunluğun, koşula bağlı,güdüleyici ve kendi potansiyelini kullanmaktan doğan tatmin edici iş ile ilgili psikolojikbir durum olduğu görülmektedir. Buna göre işe tutkunluk; bireyin kişisel kaynaklarınıkullanması ve sosyal ve örgütsel psikolojik ihtiyaçlarının karşılanması vasıtasıyla kendinifiziksel, duygusal ve zihinsel olarak işin işleyişine adaması sonucunda oluşmaktadır. Sonolarak, İşe tutkunluk; kavramsal olarak iş tatmini, örgütsel bağlılık, örgütsel vatandaşlıkdavranışları, akış, psikolojik güçlendirme, olumlu duygulanım, işe bağlılık, moral, tutum,işkoliklik ve kişilik özellikleri gibi kavramlardan farklı olduğu tespit edilmiştir.