WİLSON PRENSİPLERİ'NİN TAŞRADA KÜÇÜK BİR YANSIMASI: VİLSON GAZETESİ

Özet

I. Dünya Savaşı’nın sonlarına doğru Amerikan Başkanı Woodrow Wilson, savaş sonrası dünyadüzeninin nasıl olması gerektiğine ilişkin 14 ilke açıkladı. Bu ilkeler, savaş sonrasında mağlupülkelerde ve özellikle Osmanlı’da ciddi yankı buldu. Birçok aydın ülkenin kurtuluşunu builkelerde gördü. Bunlardan bazıları Wilson Prensipleri Cemiyeti’ni kurdular. Bu cemiyetvasıtasıyla Wilson’ın ve ilkelerinin tanınması sağlandı. Wilson ve ilkelerinin ülkenin başkentiİstanbul dışındaki yansımalarından en dikkate değer olanı Manisa’da ortaya çıktı. BatıAnadolu’nun Yunan işgali tehlikesi yaşadığı sıralarda, Manisa’da Vilson adıyla bir gazeteyayınlandı. Manisa, basın tarihi açısından çok zengin bir geçmişe sahip değildir. II. Meşrutiyet’inilk yıllarından sonra ikinci basın hareketi Mondros Mütarekesi döneminde görülür. Bu döneminbilinen iki gazetesinden ilki Vilson, ikincisi Ertuğrul’dur. Her iki gazete de, üç ay ara ile aynı kişitarafından çıkarılmıştır. Bu çalışma, elde ilk ve tek sayısı bulunan Vilson gazetesini, hem Manisabasın tarihi açısından ve hem de dönemin gündemindeki yeri açısından ele almayıamaçlamaktadır. Ayrıca gazete teknik ve içerik yönünden de incelenecektir.

Abstract

Towards the end of World War I, President Woodrow Wilson explained 14 principles about how post-war world order should be. These principles, after the war in the defeated countries, especially in the Ottoman Empire found a serious echo. Many intellectuals saw the liberation of the country in these principles. Some of them established the Wilson's Principles Society. Through this association, Wilson and his principles were recognized. The most remarkable of Wilson and his principles outside the capital city of Istanbul emerged in Manisa. In the wake of the Greek occupation of Western Anatolia, a newspaper was published in Manisa in the name of Vilson. Manisa does not have a very rich history in terms of press history. After the first years of the Second Constitution, the second press action is seen during the Mondros Armistice period. One of the two known newspapers of this period is Vilson and the second is Ertuğrul. Both newspapers were issued by the same person for three months. This study aims to examine the Vilson journal which has the first and the only number in hand, both in terms of Manisa press history and place in the agenda of the period. The newspaper will also be reviewed in terms of technique and content.