RESİM SANATINDA GÖLGENİN İŞLEVİ VE FARKLI KÜLTÜRLERDEKİ YANSIMALARI1

Özet

: Gölge, resim sanatında imgenin gerçeklik probleminde önemli bir işleve sahiptir. Resimdeki imgenin üç boyutlu yanılsamasını yaratır ve onu bulunduğu mekândan ayırır. İmgeyi, duyularla algılanan gerçek bir görüntüye benzetir. Bu işlevinden ötürü, modern öncesi dönemlerde, çeşitli kültürlerin resimlerinde gölgenin görünürlüğü farklılık göstermektedir. Duyularla algılanan gerçeği yansıtma üzerine inşa edilen resim geleneğinde gölge, oldukça sık rastlanan bir sanat öğesidir. Öte yandan, gerçeği(hakikat), duyularla algılanan gerçeğin ötesinde arayan resim geleneğinde ise önemsiz bir öğedir. Gölgenin gerçeklik problemindeki hayati önemi, bu makalede, eş zamanlı üç farklı kültürün resim sanatı incelenerek ele alınmaktadır. Bu yüzden Avrupa, İslam ve Çin kültürlerinden seçilen birer resim örneğinde, gölgenin ontolojisi karşılaştırmalı olarak incelenmektedir.

Abstract

Shadow has an important function in the reality problem of the image in the art of painting. It creates a three-dimensional illusion of the image in the painting and separates the image from its surrounding. It transforms the image into a real image perceived by senses. Due to this function, the visibility of the shade differs in the paintings of various cultures in pre-modern times. In the painting tradition, built on reflecting the perceived reality with senses, shadow is a very common art item. On the other hand, reality (truth) is an insignificant element in the tradition of painting, which seeks the reality beyond the reality perceived by senses. The vital importance of shadow in reality problem is discussed in this article by examining the art of painting in three different cultures, simultaneously. Therefore, the ontology of shadow is comparatively analyzed in each painting selected from European, Islamic and Chinese cultures.