Farklı katodik potansiyellerde Zn (NO3) .6H2O sulu çözeltisi kullanılarak elektrodepozisyon yöntemi ile elde edilen ZnO filmlerin bazı fiziksel özellikleri

Some physical properties of the ZnO films obtained by electrodeposition using Zn (NO3) .6H2O aqueous solution at different cathodic potentials

Özet

Farklı katodik potansiyellerde ITO kaplı cam alt tabaka üzerinde elektrokimyasal depozisyon ile hazırlanan polikristal ZnO filmler incelenmiştir. Tüm deneylerde, Zn (NO3) .6H2O sulu çözeltisi elektrolit olarak kullanılmıştır ve depozisyon sıcaklığı depozisyon boyunca 72OC tutulmuştur. Dönüşümlü voltametri deneyleri elektrodepozisyon için katodik potansiyel aralığının tespiti için yapılmıştır. Bundan sonra, -0.80 V’den 1,16 V’ye kadar artarak değişen katodik potansiyel aralığı seçilmiştir. Polikristal ZnO filmlerin karakterizasyonu X-ışını kırınımı (XRD), UV-vis spektrofotometre ve taramalı elektron mikroskobu (SEM) yöntemleri kullanılarak gerçekleştirilmiştir. XRD sonuçları, tüm filmlerin altıgen kristal yapısında olduğunu ve tüm filmlerin yaklaşık olarak 46 nm tane büyüklüğünde oluşturulmuş olduğunu göstermiştir. ZnO filmlerin enerji bant aralığı 3.50 eV’ ile 3.56 eV aralığında değişmektedir. Polikristalin ZnO filmlerin morfolojisi büyük ölçüde elektrokimyasal depozisyon işleminin katodik potansiyeline bağlı olduğu SEM görüntülerinden anlaşılmaktadır. Ayrıca dilim şeklide, pullu ve dantele benzeyen çeşitli morfolojik yapılar bulunmuştur.

Abstract

Polycrystalline ZnO films prepared by electrodeposited on ITO coated glass substrate at different cathodic potential wereinvestigated. In all experiments Zn(NO3).6H2O aqueous solution was used as an electrolyte and depositions temperature werekept at 72OC for the period of the depositions. Cyclic voltammetry experiments were performed to determinate the cathodicpotential ranging for electrodeposition. After that, the cathodic potential ranging from -0.8 to -1.16 V were selected.Characterization of polycrystalline ZnO films was realized using X-ray diffraction (XRD), UV-vis spectrophotometer andscanning electron microscopy (SEM) methods .XRD results shown that all films formed in hexagonal crystal structure andcrystallite sizes of the all films are approximately 46 nm. The energy band gaps of the ZnO films are from 3.50 to 3.56 eV. Itwas understood from the SEM images that the morphology of polycrystalline ZnO films depends greatly on the cathodic potentialof depositions. Also various morphological structure was found such as slicely, lamellar and lace like structure.