Friedrich Engels: İlk Marksist Tarihçi

Özet

Bu makale Friedrich Engels’in üç kitap boyutundaki çalışmasına (İngiltere’de Emekçi Sınıfın Durumu, Almanya: Devrim ve Karşı Devrim, Alman Köylü Savaşı) odaklanarak bu devrimci figürün tarih yazıcılığını ele almaktadır. Engels yalnızca Marksizmin kurucularından biri olmakla kalmamış, yaşamı boyunca tarih araştırmalarını sürdürerek “ilk Marksist tarihçi” nitelemesini hak etmiştir. İmzasını taşıyan çalışmalar göstermektedir ki Engels, hem toplumsal dönüşümlerin ve tarihin akışının iktisadî temellerini hem de iktisadî alanın tarihsel ve toplumsal özünü ortaya çıkarmış; başta işçi sınıfı olmak üzere iktisadi ve toplumsal olarak dezavantajlı sınıfların yönetici sınıflarla girmiş oldukları mücadelede “tarih yapma” kabiliyetlerini görünür kılmış; hukukî, siyasî, dinî/ideolojik güçlerin toplumsal öznelerin maddî çıkarları tarafından şekillenen sınıfsal çekirdeğini sergilemiştir.

Abstract

By focusing on Friedrich Engels’ three book-length studies (The Condition of the Working Class in England, Germany: Revolution and Counter-Revolution, German Peasants’ War) this article deals with this revolutionary figure’s craft of writing history. Not only was he one of the founders of Marxism, continuing his historical research throughout his life Engels was also entitled as first Marxist historian. The works bearing his signature demonstrate that Engels uncovered both the economic foundations of social transformations and the course of history, as well as the historical and social essence of the economic realm; illuminated the ability of the economically and socially disadvantaged classes, especially the working class, to make history in their struggle against the ruling classes and exhibited the class quintessence of legal, political, religious/ideological forces, shaped by the material interests of social subjects.