DAVA YÖNETİMİ VE YAPAY ZEKÂ ETKİLEŞİMİ ÜZERİNE DÜŞÜNCELER

Abstract

Mahkemenin, önüne gelen uyuşmazlığı, usul ekonomisine uygun olarak hızlı, ekonomik ve basit bir şekilde çözüme bağlaması, adil yargılanma hakkının bir gereğidir. Ancak uygulamada yargılama uzun sür-mekte, pahalı olmakta ve adalete erişim zorlaşmaktadır. Yargılamanın etkinliği, bu sürece dâhil olan herkesin adaletin tecelli etmesi amacını gerçekleştirmek yönünde, samimiyet ve dürüstlükle çalışmasına bağlıdır. Ancak hukuk eğitiminin kalitesinden, meslek etiğinin gereklerine kadar, kâğıt üzerinde dürüstlük ve samimiyetle düzenlenmiş her alanda, ciddi bir sorun karşımıza çıkmaktadır: insan kusuru. Dava yönetimi, dava sürecindeki etkin kişilerin mesleki yetersiz-liklerinden, hukuk eğitimindeki eksikliklerden ve mahkeme teşkilatında-ki keyfi uygulamalardan olumsuz etkilenmektedir. Tüm bu sorunlara iş yükü ve yargı teşkilatındaki yapısal sorunlar da eklenince, insan zihni adaleti gereği gibi yerine getirmekte artık çok zorlanmaktadır. İnsanla-rın, fiziksel olarak yapması mümkün olmayan ya da çok zorlanarak ya-pacakları işleri, kolaylıkla, daha ucuz ve daha verimli bir şekilde yapmak üzere geliştirilen makineler, artık insanların zihnen yaptıkları işlere de taliptir. Yapay zekâ sistemleri, dava yönetimi önündeki engelleri ciddi oranda telafi edecek yetenekler vadetmektedir.