Türkiye’de Hanehalklarının Beslenme Alışkanlıkları ve Gıda Tüketimi

Özet

Gıda tüketimi ve beslenme kalitesi hem gelir hem de fiyat ile diğer birçok faktörler tarafından belirlenir. Hanehalklarının demografik yapısındaki değişiklikler, kadının işgücüne katılımı, sağlık-ve beslenme arasındaki ilişkiler hakkındaki yeni endişeler ve tarım ürünleri piyasalarındaki gelişmeler, tüketilen gıdaların türlerini ve miktarlarını etkileyebilmektedir. Bu çalışmanın temel amacı, sosyoekonomik ve demografik faktörlerin hanehalklarının beslenme talebi ve tüketim davranışı üzerindeki etkilerini analiz etmektir. Çalışmada bu hedeflere ulaşmak için, Türkiye’de kentsel ve kırsal alanlarda yaşayan hanelerden elde edilen gıda tüketimi anket verileri kullanılmıştır. Bu çalışma aynı zamanda Türkiye'deki kırsal ve kentsel alanlarda ikamet eden farklı sosyoekonomik ve demografik grupların beslenme tüketimini araştırmıştır. Model sonuçlarına göre, yağ gelir esnekliği 0.57 gibi oldukça yüksektir. Hanehalklarının protein, kalori ve karbonhidratlar tüketimi gelir esneklikleri ise sırasıyla 0.47, 0.43 ve 0.38'dir. Sonuçlar hanehalkı harcamalarındaki belirli bir artışın hanehalklarının protein ve yağ tüketimini karbonhidrat ve toplam kalori tüketimine kıyasla daha fazla arttıracağını göstermektedir.

Abstract

Food consumption and the accompanying nutritional quality of thediet are determined both by income and price as well as by a broadrange of the other factors. Changing demographics and householdcomposition, woman’s labor force participation, new concerns abouthealth-diet links as well as changes in the food markets can all affectthe types and amounts of food consumed. Specifically, the majorobjective of this study is to develop methodologies and to analyze theeffects of socioeconomic and demographic factors on nutrition demandand consumption behavior of households. To accomplish theseobjectives in this study, the food consumption survey data collectedfrom the national representatives of Turkish households, who live inurban and rural areas. This study also investigated nutritionconsumption for socioeconomic and demographic groups in both ruraland urban areas in Turkey. According to results of the model, fatincome elasticity is considerably higher at 0.57, while those forprotein-calorie and carbohydrates are 0.47, 0.43 and 0.38. Thus agiven increase in household expenditure will lead to a much largerproportionate rise in consumption of protein and fat than it will forcarbohydrate and total calorie intake.