Aşırı ifa güçlüğü kavramı ve eser sözleşmelerinde aşırı ifa güçlüğü

Özet

Ankara Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Taşınmaz Geliştirme Anabilim Dalı Doktora tez çalışması kapsamında yapılan bu çalışmada, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu (TBK)nda yer bulan yeni bir düzenl e- me olması bakımından aşırı ifa güçlüğü kavramı incelenm iştir. Aşırı ifa güçlüğü kavramı 6803 sayılı Türk Borçlar Kanunu (TBK)nda yer bulan yeni bir düzenleme olmakla birlikte, esasen uyg u- lamada ve öğretide benimsenmiş ve uygulamada bilinen bir kavramdır. Nitekim kanun gerekçesinde de bu yeni düzenlemenin öğr eti ve uygul a- mada ahde vefa (sözleşmeye bağlılık) ilkesinin istisnalarından biri olarak kabul edilen, işlem temelinin çökmesine ilişkin olduğu ve imkânsızlık kavramından farklı olan aşırı ifa güçlüğüne dayanan uyarlama isteminin temelinin, Türk Medeni Kanu nunun (TMK) 2. maddesinde öngörülen dürüstlük kuralı olduğu açıkça belirtilmiştir. Aşırı ifa güçlüğü kavramı, TBKın Genel Hükümler kısmındaSona Erme Halleri başlığı altında 138. maddede düzenlenmiş olup TBK.m.138 tüm sözleşme tiplerine uygulanabilece k genel bir hükümdür. Bu bağlamda aşırı ifa güçlüğü de tüm sözleşme tiplerine uygulanabilecek genel bir kavramdır. Bununla birlikte bu çalışmada aşırı ifa güçlüğü kavramı esas olarak eser sözleşmesi çerçevesinde sorgulanmış ve konunun anlatımı emsal kararl ar ve örneklerle zenginleştirilmeye çalışılmıştır.

Abstract

In this study which has been prepared for the PhD thesis work under Ankara University Institute of Science, the conception of hardship was examined due to being a new concept regulated by the Turkish Code of Obligations numbered 6098. Although conception of hardship is a new term regulated by the Turkish Code of Obligations numbered 6098, it is already known by do ctrine and in practice. As it is written in the preamble of code, this term is already adopted in the grounds of the principle of pacta sunt servanda and it is related to the collapse of the basic conc epts which is considered to be one of the exceptions of pacta sunt servanda. Also it is mentioned that hardship is different from impossibility and the basic principle of ado ption in the ground of hardship is honesty rule regulated under the second artic le of the Turkish Civil Code. This term has been regulated in the article of 138 under the se ction referred by States of Termination. The mentioned article is a general regulation which could be applicable for all kinds of contracts. In this context the t erm of hardship is a general expression which could be valid and applicable for all kinds of contracts. In this study following the generally analysis of the conception of hardship, the concept has been examined under contractor agreements and tried to en rich the topic with examples and precedent decisions.