SOVYET MİLLİYET POLİTİKASI: ABHAZYA VE GÜNEY OSETYA'DAKİ ETNİK ÇATIŞMA ÜZERİNDEKİ ETKİSİ

SOVIET NATIONALITY POLICY: IMPACT ON ETHNIC CONFLICT INABKHAZIA AND SOUTH OSSETIA

Özet

Bu çalışmanın amacı, Gürcistan’daki etnik çatışmayla ilgili birbiriyle bağlantılı iki soruyu cevaplamaktır.1990’ların başlarında, Gürcistan’daki iki etnik grup Gürcistan ortak çatısı altında yaşamak yerine, “neden” ve“nasıl” ayrılıkçı siyaset izlemiş ve bunun sonunda merkezi yönetimle kanlı etnik çatışmalara girişerekbağımsızlıklarını tek taraflı ilan etmişlerdir? Bu çalışmanın ana savı, Sovyetlerin milletler sorununu çözmek içingeliştirdikleri “Sovyet milliyet politikası”nın Gürcistan’daki etnik grup olma bilinci oluşturan ve buna paralelolarak etnik çatışmaya zemin hazırlayan temel ve başlıca tetikleyici araçlardan biri olduğunu ispatlamaktır. Buminvalde, Abhazların ve Güney Osetlerin giriştikleri siyasi statü mücadelesi, Lenin yönetimiyle başlayıp Gorbachev yönetimine kadar değişiklik geçirip evrilen Sovyet millet politikası azınlık gruplarına kendi etnik kimliklerini,dillerini ve kültürlerini geliştirecek, daha da önemlisi kendi kendini yönetme ve ulus olma bilinci kazandıracak ayrıcalıklar tanımıştır. Sovyet millet politikası ve Sovyet federal yapısının doğal sonucu olarak birçok etnik vebölgesel temelli özerk yönetim yapıları oluşturulmuş, Sovyetler zamanı boyunca bu özerk yapılar kendilerine aitsiyasi kurumlarını, ulusal aydın sınıflarını ve bürokratik elitlerini oluşturup geliştirmiş, daha sonra bu sınıflarmilliyetçi hareketleri şekillendirmiş ve bunun doğal sonucu olarak da kendi kendini yönetme isteği ve tambağımsızlık arzusu gelişmiştir. Bunların akabinde, Sovyet sonrası dönemde Gürcistan’daki etnik çatışmalarkaçınılmaz olmuştur.

Abstract

This study aims to answer two interlinked questions with respect to ethnic conflict in Georgia: (1) Why and howtwo ethnic groups -the Abkhazians and Ossetians- sought secession in the 1990s rather than accepting unityunder a common Georgian roof? (2) what explains the occurrence of ethnic conflicts between the Abkhazians andGeorgians and between the South Ossetians and Georgians? The central argument of this paper is that Sovietnationality policy was a foremost driving force in shaping consciousness of being ethnic groups in Georgia and setthe stage for the inter-ethnic conflicts of the post-Soviet era. A number of factors explain the particular inter ethnic conflicts in Georgia among ethnic groups, including a long historical relationship between the Georgianpeople and the Abkhaz and Ossetian minorities. However, I argue that the foremost factor was the role of Sovietnationality policy that evolved from Lenin to Gorbachev, a policy that granted ethnic groups some level ofprivileges and fostered a wave of national self-assertion, Soviet nationality policy and the Soviet federal structurecreated numerous ethnic- and territorial-based autonomous units during the Soviet era. These units shaped theirown political institutions, national intelligentsias, and bureaucratic elites, forming the basis for later nationalisticmovements and developing a wish for self-determination and full independence. These institutions and beliefsmade ethnic conflict in post-Soviet Georgia inevitable.