Filmlerle Öğrenmek: Derslik Deneyimlerine Toplumsal Cinsiyet Perspektifinden Bakmak

Learning through Films: Looking atClassroom Experiences from aGender Perspective

Özet

Sinema bir sanat dalı ve bir kitle iletişim aracı olarak sıklıkla incelenmektedir. Filmler bu işlevlerinin yanı sıra uzun zamandır eğitime yardımcı bir araç olarak da görülmektedir. Görsel işitsel materyallerin, özellikle filmlerin eğitim materyali olarak kullanımı ile öğrencilerin kavramları somutlaştıması kolaylaşmaktadır. Filmlerin toplumsal cinsiyet ve medya derslerinde kullanımı da, öğrencilerin bu kavramı sorgulamalarına yol açma potansiyeli taşımaktadır. Türkiye gibi cinsiyet eşitsizliğinin güçlü biçimde deneyimlendiği bir ülkede, filmlerin materyal olarak kullanıldığı toplumsal cinsiyet temalı derslik deneyimlerinin incelenmesinin alan yazına katkı sağlayacağı düşünülmektedir. Buradan hareketle çalışmanın amacı, sinema sektörünün üreticilerini yetiştiren İletişim Fakültelerinde yürütülen ilgili derslerin kullanım pratiklerini açığa çıkarmaktır. Bu amaç doğrultusunda, öncelikle ilgili alanda ders veren öğretim elemanlarına ve filmlerin materyal olarak kullanıldığı derslerin öğrencilerine birer anket yönetilmiştir. Alınan yanıtlar doğrultusunda, derslerde materyal olarak kullanılan filmler, sinemanın toplumsal cinsiyet temsillerinin inşasına etkisi bağlamında incelenmiştir. Çalışmanın önemli bulgularından biri, öğretim elemanlarının filmleri ders materyali olarak kullanma amaçları ile öğrenci deneyimlerinin örtüşmediği ve öğrenciler için toplumsal cinsiyet kavramını anlamlandırmada filmlerin diğer materyallerden daha etkili olduğudur. Öğrenciler açısından filmlerin toplumsal cinsiyet pratiklerini anlamlandırmanın aracısına dönüştüğü ve egemen dışı kimliklerin tanındığı eşitlikçi bir derslik deneyimine alan açtığı görülmüştür.

Abstract

Cinema is frequently studied as a branch of art and mass media studies. In addition to these functions, movies have long been seen as an aid to education. With the use of audio-visual materials, especially movies, as educational material, it becomes easier for students to concretize the concepts. The use of movies in gender and media classes has the potential to cause students to question this concept. In a country like Turkey, where gender inequality is high, it is thought that examining gendered classroom experiences, in which movies are used as material, will contribute to the literature. From this point of view, the aim of the study is to reveal the usage practices of the related courses conducted in the Communication Faculties that train the future professional to the cinema industry. For this purpose, a questionnaire was administered to the lecturers in the field and to the students of the courses in which movies were used as material. In line with the answers received, the films used as materials in the lessons were examined in the context of the effect of cinema on the construction of gender representations. One of the important findings of the study is that the instructors' purposes of using movies as course material and student experiences do not match, and that movies are more effective than other materials in making sense of the concept of gender for students. For students, it has been seen that movies have turned into a means of making sense of gender practices and opened up a space for an egalitarian classroom experience where non-dominant identities are recognized.