Teofilin: ters etkiler, zehirlenme ve tedavi yaklaşımları

Özet

Metilksantin türevi bir bileşik olan teofilin, tüm dünyada ucuz ve etkili olması nedeniyle astım ve kronik obstrüktif akciğer hastalığı (KOAH) tedavisinde yıllardan bu yana yaygın kullanılan bir ilaçtır. Teofilinin kan düzeyleri ile bronkodilatör etkisi arasında yakın bir ilişki vardır. Maksimum bronkodilatör etki elde etmek için kan düzeylerinin 10-20 μg/ml arasında bulunması önemlidir. Dar terapötik aralığa sahip olmasının yanı sıra birçok ilaç, diyet ve sigara, alkol gibi alışkanlıklar ile bireysel faktörlere bağlı olarak farmakokinetik özelliklerinin değişimi, her yaş grubu için çok daha dikkatli kullanımının gerekliliğine yol açmıştır. Sunulan bu derleme yazıda, teofilinin farmakokinetik/dinamik özelliklerine ilaveten zıt etkileri ve aşırı doz teofilin ile zehirlenmeler ve tedavi yaklaşımları verilmiştir.

Abstract

Theophylline, which is a methylxanthine derivative, has been commonly used in all over the world for many years due to its cheapness and effectiveness in treatment of asthma and chronic obstructive pulmonary disease (COPD). There is a close relationship between its bronchodilator effect and blood levels of theophylline. Maintenance of its blood level between 10-20 μg/ml is important to obtain a maximum bronchodilator effect. Besides having a narrow therapeutic range, its alteration of pharmacokinetic characteristics due to individually factors, drugs, diet, and habits such as smoking and alcohol has led to requirement of more carefully use of theophylline for patients at every age. In the present review article, in addition to pharmacokinetic/ dynamic properties of theophylline, its adverse effects, poisoning with over dose of theophylline and approaches of its treatment have been given.