Effects of Subanesthetic Ketamine on Pain and Cognitive Functions in TIVA

Nurten BAKAN, Gülşah KARAÖREN YILMAZ, Yeliz ÖZHAN, Şenay TOMRUK GÖKSU, Zelin TOPAÇ

Özet

Amaç: TIVA ile laparoskopik kolesistektomi yapılması planlanan hastalarda, subanestezik dozda uygulanan ketaminin analjezik tüketimi, kognitif fonksiyonlar, perioperatif hemodinami ve postoperatif derlenme üzerine etkilerinin karşılaştırılması amaçlandı. Gereç ve Yöntem: Hastane Etik Kurul onayı ve hastaların yazılı izinleri alındıktan sonra, elektif laparaskopik kolesistektomi yapılması planlanan 20-70 yaş arası ASAI-III 60 hasta rastgele 30arlı iki gruba ayrıldı. Operasyon öncesinde her iki gruba da Mini Mental Test (MMT) uygulandı. Grup 1e (TİVA-Ketamin) indüksiyondan 2dk önce 0,25mg.kg-1 ketamin IV uygulandı. Takiben her iki gruba da indüksiyonda (Grup 1 (TİVAKetamin) ve Grup 2ye (TİVA)) 2mg.kg-1 propofol, 1µg.kg-1 fentanil IV ve 0,6 mg.kg-1 rokuronyum IV; idamede 5-8mg.kg-1.sa-1 propofol, 0,15µg.kg.-1 remifentanil IV, %50 O₂-hava verildi. Postoperatif ağrı takibi IV tramadol (PCA) ile sağlandı. 24 saatlik toplam doz kaydedildi. Operasyon boyunca hemodinamik parametreler, ekstübasyon, göz açma, komutlara yanıt verme ve oryantasyon zamanları kaydedildi. Ekstübasyon sonrası Ramsey Sedasyon Skorları (RSS) ve Aldrete Derlenme Skorları (ADS) kaydedildi. Postoperatif 24. saatte tekrar MMT uygulandı. Bulgular: Gruplar arasında hemodinamik parametreler benzer bulundu. Ketamin yapılan hastalarda toplam analjezik tüketimi anlamlı düzeyde düşük bulundu (p�0,01 ). ADS 5 ve 10. dklarda ketamin yapı- 0,01 ). ADS 5 ve 10. dklarda ketamin yapı 0,01 ). ADS 5 ve 10. dklarda ketamin yapı- lan grupta daha düşük bulundu (p=0,05). RSSde ketamin yapılan grupta daha yüksekti (p=0,05). Ekstübasyon, komutlara uyma ve oryantasyon zamanları ketamin yapılan grupta daha uzun bulundu (p=0,05). MMT; başlangıç ve 24. Saat değerleri arasında ve hasta memnuniyetleri açısından gruplar arasında fark yoktu (p>0,05). Tartışma: Total intravenöz anestezide ketamin ilavesinin intraoperatif hemodinami üzerine olumsuz etkisi olmamış, daha etkin postoperatif analjezi sağlanmıştır ancak uyanma ve derlenme süresini uzattığı için erken dönemde daha dikkatli takip gerektiğini düşünmekteyiz.

Abstract

Aim: It was aimed to compare the effects of subanesthetic dose ketamine on analgesic consumption, cognitive functions, perioperative hemodynamics and postoperative recovery in patients scheduled for laparoscopic cholecystectomy under total intravenous anesthesia (TIVA). Material and Method: The study was approved by Institutional Ethics Committee and all patients gave written informed consent. Sixty ASA I-III patients aged 20-70 years scheduled for elective laparoscopic cholecystectomy were randomly assigned into 2 groups [group 1 (TIVA-ketamine) and group 2 (TIVA)]. Both groups underwent Mini Mental Test (MMT) before the operation. In the group 1, 0.25 mg.kg-1 ketamine was given 2 minutes before induction via intravenous route. Anesthesia was induced by using 2mg.kg-1 propofol, 1µg.kg-1fentanyl (iv) and 0.6 mg.kg-1 rocuronium (iv) in both groups. Anesthesia was maintained by 5-8mg.kg-1.h-1 propofol, 0,15µg kg-1 remifentanil (iv) and 50:50 mixtures of O2 and air. Postoperative pain management was achieved by tramadol HCl via patient-controlled analgesia (PCA) device. Total dose within 24 hours was recorded. Hemodynamic parameters during surgery and times to extubation, eye opening, receiving verbal commands and orientation time were recorded. Ramsey sedation score (RSS) and Aldrete recovery score (ARS) were recorded after extubation. MMT was repeated on the postoperative hour 24. Results: Hemodynamic parameters were found to be similar in both groups. Total analgesic consumption was found to be significantly lower in patients received ketamine (p�0.001). ARSs on minutes 5 and 10 were found to be lower in ketamine group (p=0.05). RSSs were found to be higher in ketamine group (p=0.05). Times to extubation, receiving verbal commands and orientation were found to be longer in ketamine group (p=0.05). There was no significant difference regarding baseline and postoperative values of MMT as well as patient satisfaction between groups (p>0.05). Discussion: Addition of subanesthetic dose ketamine to total intravenous anesthesia had no adverse effect on intraoperative hemodynamic parameters; it provided more effective postoperative analgesia; however, we think that a meticulous monitoring is required during early postoperative period as it prolonged awakening and recovery times.