HANS ROSENPLUT'ÜN DAS TURKEN FASTNACHTSPIEL (TÜRK KARNAVAL OYUNU) ESERİNDEKİ TÜRK İMGESİ

Özet

Roma İmparatorluğu'nun 395 yılında ikiye bölünmesiyle birlikte başkenti Konstantinapolis olarak kurulan Doğu Roma İmparatorluğu, diğer adıyla Bizans İmparatorluğu, 1453 yılında Konstantinapolis'in Osmanlı Padişahı Fatih Sultan Mehmet tarafından fethine kadar yaklaşık 1000 yıl hüküm sürmüştür. Doğu Roma İmparatorluğu'nun merkezi Konstantinapolis (İstanbul); zenginliği, büyüklüğü, stratejik ve jeopolitik önemi dolayısıyla, batıdan ve bilhassa doğudan gelen bütün güçlü kavimlerin dikkatini çekmiştir. Ancak 1453 yılına kadar bu şehri almak, dünyanın en büyük devletleri için bile mümkün olmamıştır. Bu kadar öneme sahip olan şehrin 1453 yılında Türklerin eline geçmesi her ne kadar Avrupa'da yer alan ülkeleri rahatsız etse de, söz konusu ülkeler kendi iç savaşlarından dolayı bu duruma fazla tepki gösterememişlerdir. Bununla birlikte Osmanlıların, Konstantinapolis'i aldıktan sonra Avrupa içlerine doğru ilerleyemeyecekleri düşüncesi de hâkimdi. Fakat Avrupalı bazı bilim insanları ve bazı yazarlar Türklerin, topraklarını genişletmeye devam edeceği konusunda sürekli uyarıda bulunmaktaydı. Bu grubun içerisinde Hans Rosenplüt de yer almaktadır. 15. yüzyılda yaygın olan din içerikli liedlerle ön plana çıkan Hans Rosenplüt, Das Lied von den Türken (Türk liedi) adlı eseriyle Türklere karşı Avrupa toplumunu uyandırmaya çalışır. Alman kayserinden övgülerle bahseden Rosenplüt, Türklere karşı harekete geçilmesi ve bunun için reformların hızlıca gerçekleştirilmesi gerektiği üzerinde durmaktadır. Bu eserinin aksine daha sonra kaleme almış olduğu Das Türken Fastnachtspiel (Türk Karnaval Oyunu) eserinde ise Osmanlı Sultanına söz hakkı tanıyarak daha ılımlı bir Türk imgesi çizmektedir. Bu çalışmada, o dönemde yazılan birçok eserden farklı olarak Türkler hakkında daha ılımlı bir imge çizen Das Türken Fastnachtspiel eseri üzerinde durulacaktır.

Abstract

In the year 395 the Roman Empire was divided into two parts: into the Western and Eastern Roman Empire. East Rome or Byzantium with its capital Konstantinapolis was ruled for 1000 years until the conquest by the Ottoman Sultan Mehmet II (Fatih). Konstantinapolis drew the attention of the West, and especially of the big eastern tribes because of its richness, size, strategic and geopolitical importance. But until 1453 it was not possible to conquer this city even by the biggest powers of the world. When Turks seized the city in 1453 the countries in Europe were disturbed, but they could not react militarily because of their own religious civil wars. They thought the Ottomans would settle down after having taken Konstantinapolis. Notwithstanding, some European scientists and writers warned that the Turks would go on expanding their territory. One of them was Hans Rosenplüt who Rosenplüt tried to warn the European society with his Lied about the Turks. In his work, Rosenplüt praises the German Kaiser and claims that reforms must be realized urgently in order to move against Turks. On the other hand The Turkish Carnival Play, which was written much later shows a more positive picture of the Turks by giving the Ottoman Sultan the opportunity to speak on the stage. This article focuses on The Turkish Carnival Game which had a more positive view about Turks, unlike most of the work written that time.