Elazığ yöresinde Kretase-Tersiyer geçişi için bir anahtar formasyon: Kuşçular formasyonu (Alt Paleosen) D. Türkiye

A key formation for Cretaceous-Tertiary transition in Elazığ vicinity: Kuşçular formation (Lower Paleocene) E. Turkey

Özet

Elazığ batısında Baskil yakın civarlarında dört ayrı alanı kapsayan çalışma bölgesinde Mesozoyik'te çökelen en genç denizel birim Üst Maastrihtiyen yaşlı Harami formasyonudur. Tersiyer döneminin ilk denizel çökel birimi ise Orta-Üst Paleosen ve Alt Eosen yaşlı Seske formasyonudur. Bu iki birim yaygın olarak sığ denizel kireçtaşları ile temsil olunur ve aralarında Kuşçular formasyonu (Alt Paleosen) yer alır. En fazla 585 m kalınlığa sahip olan Kuşçular formasyonu alüvyal yelpaze ve playa fasiyeslerini karakterize eden genellikle bordo renkli çakıltaşı, kumtaşı, çamurtaşı ve bunlarla yanal-düşey geçişli jipslerle temsil olunur. Karasal karakterli bu formasyon, taban ve tavanında yeralan birimlerden tamamen farklı fasiyes koşullarında çökelmiştir ve apayrı litofasiyes topluluklarından oluşur. Formasyonun alt ve üst dokunağı komşu birimlerle uyumsuz ilişkilidir ve bu birimler ile arasında herhangi bir yanal ve düşey geçiş sözkonusu değildir, iki denizel istif arasında yeralan bu karasal çökeller, Erken Paleosen'de Elazığ yöresinin bir aşınmaya ve yer yer karasal birikmelere sahne olduğunu, dolayısıyla Kretase-Paleosen geçişinin stratigrafik açıdan bir uyumsuzluğa karşılık geldiğini belgelemektedir.

Abstract

In the study area which contains four different areas in the close neighborhoods of Baskil in the west of Elazığ, the youngest marine unit deposited in Mesosoic is Upper Maastrichtian aged Harami formation. The first marine unit of Tertiary period is Middle-Upper Paleocene-Lower Eocene aged Seske formation. These two units are commonly represented by shallow marine limestones, and Kuşçular formation (Lower Paleocene) is situated between these units. Kuşçular formation with the maximum 585 m thickness is generally represented by claret red conglomerates, sandstones, mudstones and gypsum with lateral-vertical transition to these lithologies which characterized alluvial fan and playa fades. This formation with terrestrial character have been deposited in every respect different conditions of fades from the units situated its bottom and top, and consists of completely different lithofacies associations. The lower and upper contacts of the formation have a discordant straticraphical relationship to the neighbor units, and it is not discussed a lateral and vertical transition between the formation and these units. These terrestrial deposits situated between two marine sequences decument that, during Early Paleocene, the vicinity of Elazığ was the setting for an erosion and the terrestrial depositions place and place, and so, Cretaceous -Tertiary boundary stratigraphically corresponds to an unconformity.