Harmancık (Bursa) manyezitlerinin jeokimyasal özellikleri

Özet

Bu çalışmada Kuzey Batı Anadolu da Izmir-Ankara Zonunda yer alan Harmancık Yöresi'ndeki ofiyolit kayaları ile bu kayalardan peridotitlere bağlı gelişen manyezitler incelenmiştir. İncelenen yataklarda yan kayaç demirli dünü ve harzburjitten oluşmaktadır. Manyezitler bu kayaçların ileri derecede ezilmiş milonitleşmiş bol kırıktı ve çatlaklı kesimlerinde kalın damarlar ve ağlar şeklinde yataklanmışlardır. Çalışma alanından alınmış manyezit örneklerinin iz element dağılımları Möller(1989)'a ait grafiklerle korele edilerek değerlendirilmeye çalışılmıştır. Örneğin kobalt ve demirin dağılım sınırlan ile uyumlu olmadığı farklılık arzettiği saptanmıştır. Uyumsuzluğa yol açan sebepler araştırıldığında; Fe miktarının grafikte belirlenen sınırları aşmasının nedeni, sarı renkli manyezitlerde yan kayaçlardakı lateritleşme sonucu ortaya çıkan demir oksidin cevhere nüfuz etmesi olduğu anlaşılmıştır. Kobaltın verilen sınır değerlerinin çok altında olmasının nedeni ise Möller(1989)'un vermiş olduğu logaritmik dağılım abaklannın hazırlanmasında toplanan verilerin azlığı olabilir. Bu çalışmada, ayrıca kökenleri tartışmalı olan sepiyolitlerin kökenlerinin o bölgeye ait manyezitler olup olmayacağının çözüme kavuşturulacak olmasıdır.

Abstract

In this study, the ophiolite rocs in the Harmancık Area, which are located within the Izmir-Ankara zone have been investigated. The ultramafic rocks within the area occur iron-bearing dunite and harzburgite. Magnesits are deposited as thick veins and stockworks alongs the deformed and milonitized zones of these rocks. Magnesite, shows masive and nodular structures. Trace element analysis were performed on magnesites samples gathered from the investigation field. Some trace element values is correlated with the graphics of trace element distribution in magnesites given by Möller (1989) and it is found out that there is a considerable difference between them. The reason of this inconsistency is investigated and as a result it is found out that the increase of Fe is caused by the penetration of the iron oxides created by the formation of lateratities at the gang minerals to these magnesites. The reason of cobalt (Co) element is being notably less than the "Co" distribution limit at the magnesites related to ultramafics given by Möller, (1989) originated from thedeficiency of data gathered during the preparation of Mailer's charts. It is clear that the cobalt limit should be changed slightly in these charts. In addition to this Möllert (1989) trace element distribution limit graphs will show clearly whether the origin of sephiolites is the same as magnesites of this region by correlating the analysis of trace elements of sephiolites by the charts.