Dergiler / Geosound / 2003 / Cilt: 0 - Sayı: 42

Yeşilova ofiyolitine ait bazaltların (Burdur-GB Türkiye) petrografik ve jeokimyasal özellikleri

Petrographic and geochemical properties of basalts in Yeşilova ophiolite (Burdur-SW Türkiye)

Sayfa
61–72
DOI
—

Özet

İdeal bir ofiyolit dizisine göre eksik dizi karakterli Yeşilova ofiyoliti Güneybatı Toroslarda yeralır. Yeşilova ofiyoliti tabandan tavana doğru tektonitler, ultramafik ve mafik kümülatlar, izotrop gabrolar, plajiogranitler ve bazaltlar'dan oluşmuştur. Ofiyolitin tabanında bulunan tektonitler harzburjit, dünit, serpantinleşmiş harzburjit, serpantinleşmiş dünit, serpantinit ve dünitik kılıflı kromit kütleleriyle temsil edilirler. Tektonitler çeşitli bileşimli mafik dayklar tarafından kesilmişlerdir. Tektonitler üzerinde ultramafik-mafik kümülatlar bulunur. Kümülat birimini tabandan tavana doğru kümülat dünit, verlit-klinopiroksenit, olivin gabro, izotrop gabro ve plajiogranitler oluşturur. Ofiyolit dizisinin en üstünde yeralan bazaltlar Tefenni yaylası çevresinde yüzeyler. Bazaltların kümülat birimi ve üzerine gelen Kızılcadağ melanjı ile olan dokanakları tektoniktir. Oldukça altere görünümde olan bazaltlar intersertal, porfirik dokuda olup, plajioklas+piroksen (ojit)+olivin+manyetit minerallerinden oluşur. Bazaltlar "düşük potasyumlu bazalt", "okyanus ortası sırtı bazaltları" ve"N-tipi MORB" karakterine sahiptir. Bazaltların iz element içerikleri toleyitik magmaların gösterdiği trend çizgisi ile uyumlu olup, Nadir Toprak Element değerleri kondrit değerlerine göre 10 kat daha fazla zenginleşme göstermektedir. Bu tür bir desen ilişkisi tüketilmiş manto kökenli kaynağa işaret etmektedir.

Abstract

According to the ideal ophiolite sequence, Yeşilova ophiolite, located Southwest Taurids, has incomplete sequence character. Yeşilova ophiolite composes of tectonites, ultramafic and mafic cumulates, isotrope gabbros, plagiogranite and. basalts from bottom to top. Tectonites are harzburgites, dunites, serpentinized harburgite and dunites, serpentinite and chromite bodies with dunitic rim. Tectonites are cut by isole dikes with several compositions. Cumulate units consist of cumulate dunite, wherlite-clinopryoxenite sequence, olivinic gabbros, isotrope gabbros and plagiogranite. Basalts in ophiolite outcrop around Tefenni plateu. Basalts overlie cumulate units at the bottom, are covered by Kızılcadağ Melange at the top. Boundary between basaltic rocks and these unit are tectonic. Basalts are seen highly altered. In microscopic investigations, intersertal and porfiritle texture and plagioclase+pyroxen(augite)+ olivine+magnetite mineral paragenessis have been determinated. Basalts are "low potassium basalt", "mid ocean ridge basalt" and "N-type MORB" based on the major and immobile trace element concentration. Also the REE patterns display geochemical characteristics of Mid Ocean Ridge Basalt.