Otoyollar için jeolojik-jeoteknik veri tabanının oluşturulması

Özet

Otoyol, demiryolu, boru hatları ve su kanalları gibi çizgisel mühendislik yapılan projelerinde geçkinin (alignment) doğru belirlenmesi;*maliyet *zaman *çevre(ÇED)*emniyet-güvenlik (safety-security) etkenleri açısından projeye en az % 60 üstünlük sağlar. Bir geçkinin; -güneyyakaya yerleştirilmesi (buzlanma ve çözünmenin azaltılması, günışığından daha uzun süre yararlanılması), -düşük kotlardan geçilmesi (eğim), -orman, tarım ve yerleşim alanları yerine çıplak sahalardan geçirilmesi, -duraysız ve gizilgüç (potantiel) alanlardan uzak durulması, -yapı doğal gereç alanlarından geçilmesi, -özellikle güncel tektonik zonlardan uzak durulması -büyük yerleşim merkezlerine yakın geçilmesi, -içme suyu barajları üzerinden (kanser yapan ve geri dönüşümsüz olefin-parafin türevi bileşenler üreten) trafik kirliliğini suya vermemek için geçilmemesi, -tarihi ve doğal anıtlara zarar vermeden yakınından geçilmesi, -bataklık alanlardan uzak durulması veya bitişikteki yamaçlardan sağlanacak kaya dolgu koşullarının aranması ve -tünel, köprü, altgeçit-üstgeçit-selgeçit (culvert) gibi, yolun pahalı bileşenlerinin en aza indirilmesi için *topoğrafik haritalar (genellikle 1125.000 ölçekli) *hava fotoğrafları - uydu görüntüleri *coğrafik konum (iklim, yerleşim, tarımsal etkinlikler) *yöresel bilgi-deneyim: daha önce olmuş sel, çığ, deprem, kitle hareketleri ve benzeri doğal yıkımlar (catastrophic event, natural disasters) hakkında kayıtsız bilgilerin yöre halkından alınması ve *önceki çalışmaların derlenip değerlendirilmesi gerekli ve yeterlidir. On araştırma aşamasında elde edilen verileri doğrulamak için, yerinde ve laboratuvar da yapılacak deneylerle birlikte yürütülecek yakın teknik gözlemlere gereksinme vardır. Bu bağlamda otoyol bileşimlerinin jeoteknik tasarımında kullanılacak değiştirgeler de elde edilebilecektir.

Abstract

Selection of proper alignment for the linear engineering structures, like motorway - railway - pipeline and water canal, has many advantages -at least 60%- in terms of *timing, *environment, *safety-security and *cost (TESC). Requirements for proper alignment are; -locating on south-facing slopes (to reduce freezing-melting, to profit from sunshine longer time), -preferring lower altitude (slope), -selecting bare fields instead of forest, fertile land and settlements, -staying away from unstable areas, -being close to the quarry, -staying away from active tectonic zones, -being close to settlements, -staying away from dams, -keeping away from swamp and -reducing the amounts of expensive components of roads such as tunnel, bridge and underpass-overpass-culvert. *Topographic maps (generally 1/25.000 scaled), *satellite pictures, *geographical properties (climate, settlements, farming activity), *local knowledge (about catastrophic event, natural disasters) and *preceding works should be collected and analyzed to achieve it. On the other hand, technical observation, in-situ and laboratory tests are necessary to proof these data. Therefore, it will be possible to provide the parameters used for geotechnical modeling of road components.